كردن با معاويه پشيمان گشته و ابن عمر گفته : چيزى بيشاز اين اندوهگينم نكرد كه چرا به جنگ گروه گمراهان ( فئه باغيه ) ، نرفتم .
اين همه در حالى است كه تنها مردم مدينه با ابو بكر و عمر و عثمان بيعت كرده بودند . « 1 »
خضرى مىگويد : هنگامى كه با على بيعت شد ، تمامى سرزمينهاى اسلامى دستخوش ناآرامى شد .
تبانى مىگويد : اين دروغى آشكار است و هيچ مورخ مسلمانى حتى اگر ناصبى باشد اين سخن را نگفته كه سرزمينهاى اسلامى چه پيش و چه پس از بيعت با على دستخوش آشوب شده باشد . « 2 »
خضرى مىگويد : مقصود از جنگ صفين اجراى حكمى دينى يا دوركردن ستمى از سر امت نبود ، بلكه يارى شخصى در برابر شخص ديگر بود . شيعه على او را از اينرو يارى مىكردند كه او پسر عموى پيامبر ( ص ) بود و بر ولايت امر سزاوارتر .
تبانى مىگويد : اين دروغ بستن بر تاريخ است ؛ چراكه انگيزه كسانى كه به يارى على شتافتند اين بود كه او امام دادگرى بود كه بيعت و اطاعت از وى بر آنان لازم بود و اين امر يارى و دفاع از او را ايجاب مىكرد و اينكه على ( ع ) پسر عموى رسول خدا ( ص ) و شايستهترين مردم در ولايت امر بود امرى فرعى است كه در آن چون و چرا نيست چرا كه وى شايسته امامت بود . « 3 »
هامش
( 1 ) - همان : 1 / 328 و 335 و : 2 / 6 و 7 و 13 .
( 2 ) - همان : 2 / 35 .
( 3 ) - همان : 2 / 69 .