و ديگر امتيازاتى كه بدون ترديد ، اثرى بسزا و تأثيرى عميق و ژرف در وادار كردن مردم به ايمان آوردن ، و جايگزين كردن ايمان در اعماق دل و روح مردم داشته است ، به طورى كه مجموعهء عقايد و مفاهيم اسلامى و مژدهها و نويدهاى رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله - را به وضوح و روشنى احساس مىكردند و هيچ جاى ابهام و اجمال نداشت ، و با اينكه مسائل اعتقادى ، مطالبى فكرى و ما بعد الطبيعى است ، در عين حال براى آنها ملموس و محسوس مىنمود .
( 1 ) در عين حال ، خداوند متعال ، كسانى را كه ايمان به غيب آورده ، ستوده و فرموده است :
الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ
« 2 » و
الَّذِينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَيْبِ *
« 3 » و در چندين جا از قرآن مجيد ، آنان را مورد ستايش و تمجيد قرار داده است .
هنگامى كه اين امتيازات - به جز امتياز وحى - بار ديگر در پيشواى جهانى اسلام ظاهر شود ؛ يعنى وجود مقدّس حضرت بقيّة اللّه - ارواحنا فداه - زمام امر جهان را به دست گيرند ، اين امتيازات روشنتر و واضحتر جلوهگرى خواهد كرد .
( 2 ) لكن اين ويژگيها ، در دوران غيبت حضرت كه دوران فتنهها و انحرافات مىباشد وجود نخواهد داشت ، و لذا اعتقادات و مفاهيم اسلامى از احساس و مشاهدات مردم به دور خواهد بود ، و نيازمند دلى بازتر و وجدانى دست نخوردهتر و تلاشى بيشتر و انديشيدنى ژرفتر مىباشد . به ويژه كه دستور اسلامى و تأكيد قرآنى بر آن است كه در مسائل اعتقادى نبايد از كسى تقليد كرد ؛ و پيروى كوركورانه از پدران و آموزگاران بدون دليل و برهان ، نكوهش شده ، و هر كس مىبايست عقايد خود را روى دليل و برهان به دست آورد و ايمانى مبتنى بر استدلال و ژرفنگرى داشته باشد .
( 3 ) اين نكته بديهى است كه اگر كسى در راه به دست آوردن عقيده ، بيشتر تلاش و كوشش كند ، و در راه ايمان ، فداكارى و از خودگذشتگى نشان بدهد و به نتايج و رهآوردهاى بهتر و شايستهاى دست يابد ، اينها خود عواملى بزرگتر براى
هامش
( 2 ) بقره / 3 .
( 3 ) انبياء / 49 ؛ ملك / 12 ؛ فاطر / 18 .