در اينجا به اختصار از برخورد و رفتار او با امام حسن عسكرى - عليه السّلام - سخن مىگوييم :
دشمنى با امام - عليه السّلام - : معتز دشمنى و عداوت با اهل بيت - عليهم السّلام - را از پدرانش به ارث برده بود و سينهاش سرشار از بغض و كينه نسبت به خاندان عصمت و طهارت بود . از نمونههاى آشكار اين عداوت توطئه كشتن امام به دست سعيد حاجب بود كه خنثى گشت . معتز به سعيد دستور داده بود حضرت را به قصر ابن هبيره ببرد و در آنجا به شهادت رساند . ليكن خداوند ايشان را از اين توطئه حفظ كرد « 1 » و معتز را به حوادثى مشغول داشت كه از انديشهاش منصرف گشت .
بازداشت امام - عليه السّلام - : معتز از شنيدن اخبار فضل و علم امام و احترام مردم به ايشان و بر اثر دانستن اينكه حضرت پدر امام منتظر است كه بساط ستم را بر خواهد چيد و حكومت ظالمان را سرنگون خواهد كرد بشدت هراسان شد و ايشان را زندانى كرد .
نفرين امام - عليه السّلام - : دل امام از ستمگرى بىحد و آزار بىشمار معتز به درد آمد و با خلوص و فروتنى به درگاه احديت متوسل شد و از خداوند متعال خواست تا از شر خليفه نجاتش بخشد . منابعى كه در دست داريم متن دعاى حضرت را ثبت نكردهاند بلكه به همين مقدار اكتفا نمودهاند كه حضرت از خداوند خلاصى از آزار و شرّ معتز را خواستار شد به هر حال خداوند دعاى عصارهء نبوت و بازمانده امامت را اجابت كرد و خلافت را از معتز گرفت . امام - عليه السّلام - قبل از وقوع حادثه ، خبر آن را به شيعيان داده بود و در پاسخ نامهء هيثم مبنى بر
هامش
للّه در عصابة تركية * ردوا نوائب دهرهم بالسيفقتلوا الخليفة احمد بن محمّد * و كسوا جميع الناس ثوب الخوفو طغوا فاصبح ملكنا متقسما * و امامنا فيه شبيه الضيف( 1 ) - دلائل الامامة ، ص 225 و مهج الدعوات .