بحقيقت آنچه بر انسان ضرورى است كوشش در انتخاب حكمين است كه اگر عادل بودند ، پس عدالت در آنچه آنها بنظرشان رسيده بهتر است و اگر عدالت نكرده و ستم كردند و بال بر گردن آنها است .
وَ لا تَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرى
و بال كسى بر گردن كسى نمىشود ) گفتند راست گفتى اين دليل نيز در مقابل آن حجت ما است .
( 1 ) فرمود اما گفتار شما كه من حكم قرار دادم در حالى كه من بحكميت سزاوار - ترين مردم بودم بتحقيق رسول خدا ( ص ) در روز جنگ با يهود سعد بن معاذ را حكم قرار داد و آن نيز بكشتن جنگكنندهگان و اسير كردن فرزندان آنها حكم كرده و اموال و دارائى آنها را براى مهاجرين اختصاص داد نه بانصار ، گفتند راست گفتى اين دليل نيز در برابر دليل ماست .
و اما گفتار شما كه من بر آن دو حكم گفتم بر كتاب خدا نظر كنيد كه اگر معاويه از من بخلافت سزاوارتر است او را برقرار كنيد و اگر من به او ، سزاوارترم مرا بر قرار نمائيد ، اگر آن دو حكم از خدا مىترسيدند و بقر آن نظر مىكردند مىفهميدند كه من از سبقتكنندهگان باسلام پيش از معاويه بودم و او در آن حال مشرك بود ، و دانستم كه اگر آنها بكتاب خدا نظر مىكردند در مىيافتند كه بر معاويه لازم بود كه از من عذرخواهى كند به همان دليل كه من در ايمان به خدا از او پيشى گرفتم و بر من فرض نيست كه از او معذرت خواهى نمايم ، و نيز در مىيافتند كه بر معاويه فرض و لازم بود كه يك پنجم آنچه را كه بغنيمت برديد به من ادا كند چون خداوند بزرگ فرموده :
وَ اعْلَمُوا
« 1 »
أَنَّما غَنِمْتُمْ مِنْ شَيْءٍ فَأَنَّ لِلَّهِ خُمُسَهُ
تا آخر آيه اگر چنان كه طبق
هامش
( 1 ) - بدانيد از هر چه غنيمت مىآوريد يك پنجم او براى خدا است تا آخر آيه .