روباه انتقام بگيرد ، اما روباه خود را جاى روباه ديگرى جا مىزند ، و گرگ را فريب مىدهد و بالاخره او را مىكشد . شير ، يعنى داماد گرگهاى كشته شده براى انتقام گيرى از روباه عازم مىشود . او را بر روى قله كوهى پيدا مىكند و تصميم مىگيرد كه او را بكشد ، اما روباه نجات پيدا مىكند ، و شير از پرتگاه مىافتد و مىميرد .
حكايت اندلس و طلسم آن
همانطور كه در همه كتابهاى حكايات آمده است ، در زمان خليفه عبدالملك مروان در بيابان حوالى اندلس ، ديوها به دستور سليمان ، شهر جادويىاى ساختهاند . خليفه به حاكم آن كشور ، موسى نصير ، دستور مىدهد كه راز اين شهر را آشكار كند ، اما همه تلاشهاى موسى نصير بىنتيجه ماند .
داستان دخمه انوشيروان عادل و رفتن مامون آنجا
خليفه مامون پس از بازديد از مداين ، عازم ديدار قبر انوشيروان مىشود . پس از اتفاقات جالبى ، خليفه و همراهان او ( در بين آنها نامى از احمد بن خالد و حسن بن سهل آمده است ) با گنجها و پندهاى بسيارى از انوشيروان به بغداد بازمىگردند . در جملههاى اول ذكر شده است ، كه اين داستان از « تاريخ بناكتى » « 1 » برگرفته شده است .
نسخه بدون عنوانى به ترتيب زير آغاز مىشود
« بدانكه آدمى چون بحقيقت حال خويشتن رسيد از شاخسار مطالب دنيوى و اخروى برخوردار شد چنان كه آوردهاند كه در زمان پادشاهى بود . . . . . . . »
و اما داستان : پادشاه عاشق دخترى مىشود و آن را براى حرم خود مىخرد . دختر شديدا بيمار مىشود . حكيمى مىگويد كه دليل بيمارى دختر ، عشق به زرگر سمرقندى است . شاه براى اينكه دختر را درمان كند ، آن زرگر را نزد خود مىخواند و به او زهر مىخوراند .
نسخه ديگر بدون عنوان به ترتيب زير آغاز مىشود :
« آوردهاند كه در زمان ماضى شخصى دعوى پيغمبرى مىكرد و جمعى از مردمان را مريد خود كرده بود تا آنكه اين خبر به حاكم شهر رسيد . . . . . . . . »
تاريخ كتابت : سال 1209 قمرى / 95 - 1794 ميلادى . ( اين تاريخ در صفحه 21 ب آمده است ) .
مكان كتابت : عراق يا ايران .
نام كاتب : نيامده است .
اطلاعات حاشيه و پشت نسخهاى : در صفحه 1 آ يادداشتى از ژ . ل . روسو آمده است . در صفحه 29 بيتى به زبان فارسى با ترجمه فرانسوى آمده است .
سابقه نسخه : اين نسخه خطى توسط ژ . ل . روسو در سال 1819 ميلادى به انستيتو شرقشناسى سنپترزبورگ وارد شده است .
اندازه صفحه : 22 * 5 . 15 سانتيمتر ؛ تعداد برگها : 33 برگ ؛ ( صفحات 16 ب - 17 آ نانوشته مىباشند ) .
تعداد سطور : 11 و گاهى 9 سطر ؛ اندازه متن : 17 * 9 سانتيمتر . نوع كاغذ : كاغذ اروپايى ، براق با نشان تجارتى
Whatman
بر روى آن وجود دارد .
نوع جوهر : متن كتاب با جوهر سياه ، عناوين و برخى اسامى خاص با جوهر قرمز ( شنگرف ) نوشته شده است .
نوع خط : خط نستعليق دقيق .
نوع جلد : صحافى معاصر ، مقوايى كه در آكادمى علوم روسيه مورد بازسازى قرار گرفته است .
( 662 ) 8 . شماره نسخه :
C 1502 ( Nov . 1086 )
نام كتاب : حكايت
شرح اجمالى محتواى اثر : اين نسخه شامل شش داستان است كه خلاصهاى از آنها مىآيد :
1 . يك داستان بدون عنوان در اين مجموعه بدين ترتيب آغاز مىشود :
اما راويان اخبار و ناقلان آثار و محدثان داستان بوستان گلستان كهن و خوشه چينان خرمن سخن چنين روايت كردهاند كه در زمان سابق پادشاهى بود كه دختر صاحب جمالى داشت . . . . .
دختر پادشاه روم اعلام مىكند كه با كسى ازدواج مىكند كه به همه سئوالات او جواب درست بدهد . بنا به توصيه او هفتصد هزار حكيم كه نتوانسته بودند به اين شرط عمل كنند را به دار آويختند . جوانى اهل تركستان به نام عبدالعالم به نزد دختر پادشاه مىرود و به همه سئوالهاى او پاسخ درست مىدهد ، اما آن جوان از ازدواج با دختر پادشاه امتناع مىكند .
در واريانت
No 36
كه در نسخه
C 1401
آمده است ، عبدالعالم با دختر پادشاه ازدواج مىكند ؛ و در 2438
( No 38 )
آ نام دختر پادشاه ملك ، عبدالعالم يعنى فقيه است .
2 . قصه شيطان لعين
به هنگام مباحثه حضرت محمد [ صلّى الله عليه و آله ] با
هامش
( 1 ) . نام اصلى اثر در تاريخ ، « روضه اولى الالباب فى تواريخ الاكابر و الانساب » است .