در طريق سياسى تازهء خود ثابتقدم بود ، از مشكلاتى كه به سبب شورش 1273 - 1274 / 1857 در هند پيش آمده بود نخواست بهره جويد .
او براى گسترش قلمرو خويش ، هدف ديگرى پيش گرفت و ظرف تقريبا ده سال به ايجاد مملكتى توفيق يافت كه مرزهاى آن كموبيش تا به امروز دستنخورده باقى مانده است . مراحل عمدهء اقدامات او عبارت بود از : انضمام پىدرپى ( 1266 تا 1276 ) سراسر قلمرو ميان هندوكش و آمودريا به متصرفات خود ؛ تسخير مجدد قندهار پس از مرگ برادر ناتنىاش كهندل خان ( 1272 / 1855 ) ؛ گرفتن كنر و بالاخره تسخير مجدد هرات . « 1 » امر اخير كار دشوارى بود و تمام دورهء واپسين سلطنت او را اشغال كرد ، زيرا ايرانيان نيز به اين شهر چشم داشتند و از 1272 / 1856 تا 1279 / 1863 آن را تصرف كرده بودند . اگرچه افغانستان هنگام مرگ
دوستمحمد
( 21 ذيحجهء 1279 / 9 ژوئن 1863 ) از آنچه در زمان سدوزائيها بود كوچكتر شده بود ، ولى باز موجوديت يافته بود . اما وحدت كشور هنوز هم مثل گذشته متزلزل بود ؛ غلجائيها هنوز هم نمىتوانستند اقتدار درانيّها را به سادگى بپذيرند ، و تسلط بر مناطق كوههاى مركزى تداومى نداشت . وظيفهء تحكيم و تثبيت اقدامات دوست محمد ، براى جانشينانش بر جاى مانده بود .
شيرعلى
( حك : 1285 - 1296 / 1868 - 1879 ) . فقدان روال مشخص براى جانشينى ، بار ديگر دشواريهايى به بار آورد . شير على ، كه مادرش از
هامش
( 1 ) . از « تسخير مجدد هرات » چنين برمىآيد كه گويا هرات قبلا به آنها تعلق داشته ، در حالى كه چنين نبوده است .