بايد گفت ظاهر آن است كه ، منظور از محمّد بن جعفر اسدى كه ابو يعلى كتابى در رد او نوشته ، همان كسى است كه از سفيران حضرت ولى عصر ( عج ) و از نواب آن جناب بوده است و كتابى در جبر و استطاعت و در رد آنها كه اهل استطاعتند ، تأليف كرده است . و كتابى كه سيد ابو يعلى تأليف كرد در رد همين كتاب است و در عين حال محمّد بن جعفر اسدى در هنگامى درگذشت كه از عدالت برخوردار و محل وثوق بوده است و ردى كه سيد ابو يعلى بر كتاب او نگاشته است ، منافاتى با عدالت و وثاقت او نخواهد داشت و امثال اينگونه آثار ، دليل بر وجود اشتباه است كه با مقام عصمت منافات دارد و ما هم براى هيچيك از سيد ابو يعلى ، و محمّد ابن جعفر مقام عصمت را قائل نمىباشيم . بنابراين ، ايراد به ردكننده و رد شده وارد نخواهد آمد ، مگر اينكه بگوييم نظر به اينكه محمّد بن جعفر اسدى كه از سفيران حضرت ولى عصر ، و از اجله نوابان آن حضرت به شمار مىآيد و مورد اعتماد حضرتش بوده است ، سزاوار نبوده است كه ابو يعلى با وى معارضه كند ، فتأمل .
يادآور مىشود كه شيخ صدوق به توسط پدرش على بن بابويه و ديگران ، از محمّد بن جعفر اسدى روايت مىكرده است .
قابل توجه است كه اين ابو يعلى غير از شريف ابو يعلى هاشمى است كه از شاگردان سيد مرتضى بوده است ، زيرا ابو يعلى شاگرد سيد ، از متأخران و ابو يعلى مترجم ما ، از متقدمان است . و ما به يارى خدا پس از اين ، شرح
رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي ) — صفحة 304
مساهمون: محمد باقر ساعدى
ص٣٠٤