و از جمله آثارى كه به وى نسبت داده رساله حسنيه به ضم حاى بىنقطه و سكون سين بىنقطه ، پس از آن نون و پس از آن ياء مشدد و هايى كه در آخر آن است .
و اين كتاب هم رسالهاى ارزنده و مشهور است ، ابتدا به عربى تأليف شده بود ، پس از آن برخى از دانشمندان آن را از عربى به پارسى برگردانيدهاند ، و اين رساله كه در بحث امامت است ، از زبان كنيزكى به نام حسنيه كه كافر بوده ، و سپس مسلمان شد گرد آمده است « 1 » .
حسنيه ، پس از آنكه آيين اسلام را برگزيد ، در يكى از روزها ، در حضور هارون الرشيد دربارهء امامت سخن گفت و به اثبات مذهب شيعه و ابطال ديگر از مذاهب پرداخت و اين كتاب هم مانند كتاب رساله يوحنا از ارزش فوقالعادهاى برخوردار است ، در عين حال صحت انتساب هيچيك از آنها به ، ابو الفتوح ثابت نشده است .
مؤلف گويد در باب الف ، ذيل احوال شيخ ابراهيم استرآبادى نوشتيم ، كه رساله حسنيه منسوب به ابو الفتوح است ، و مترجم آن شيخ ابراهيم نام برده شده است كه از اصل عربى آن - كه از آن شيخ ابو الفتوح بوده - ترجمه كرده است ، و شايد رسالهء مزبور از ابو الفتوح روايت شده است نه آنكه از مرويات خود او بوده باشد و ما اين معنى را مىتوانيم از آغاز آن رساله استفاده كنيم « 2 » .
هامش
( 1 ) - رسالهء حسنيه معروف است و مستقلا و به ضميمه حلية المتقين به طبع رسيده ، و بعضى كنيز مزبور را ، از كنيزان حضرت صادق عليه السّلام نوشتهاند ، و از رسالهء يوحنا گويا نامى بيشتر باقى نمانده باشد - م .
( 2 ) - الذريعة جلد 4 ذيل ترجمه حسنيه مىنويسد : اين رساله كه در امامت است ، ترجمه مولى ابراهيم بن ولى اللّه استرآبادى است ، و در آغاز آن مىنويسد : سال 958 هجرى كه از حج بيت اللّه بازگشت ، در شهر شام در نزديكى از سادات به نسخهاى از حسنيه دستيافت ، و