تخطي إلى المحتوى الرئيسي

رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي ) — صفحة 384

مساهمون:

ص٣٨٤
در اين كتاب به گزارش سقيفه بنى ساعده و مثالب مخالفان و ديگران پرداخته است . از نسخه‌هاى مشهور كامل بهايى ، نسخه‌اى نزد ما موجود است كه گزارش پايان شهادت حضرت سيد الشهداء عليه السّلام را داراست و از اين نسخه كراسى چند از مجلد اوّلش ساقط شده است و نيز نسخه كهنى از آن كتاب در اختيار ملا ذو الفقار مىباشد و اين كتاب را چنان‌كه عماد الدّين در آغاز آن گويد براى امير خواجه بهاء الدّين محمّد بن محمّد صاحب ديوان جوينى در سال 675 هجرى تأليف كرده است « 1 » . و از آثار او كتاب اسرار الامامة است كه آن را اسرار الائمه هم مىگويند و من اين كتاب را در شهر اردبيل ديده‌ام و نسخه‌اى از آن هم نزد ما موجود است و همواره متأخران از اين كتاب نقل مىكنند و در پايان اين كتاب به گفتگويى از ملت‌ها و مذهب‌ها و دين‌ها و پاره‌اى از احوال حكما ، اشاره كرده و كتاب پسنديده و بافايده‌اى است و اين كتاب غير از رسالهء اسرار الائمه است كه رسالهء مختصرى است و نزد ما موجود مىباشد . قابل توجه است كه سيد امير حسين بن حسن مجتهد حسينى عاملى در كتاب دفع المناواة عن التفصيل و المساوات كتاب اسرار الائمه را به شيخ ابو على طبرسى نسبت داده و از آثار او مىداند و حال آنكه اين نسبت به دليل تاريخ تأليف كتاب كه 698 هجرى است و رحلت طبرسى كه سال 548 هجرى اتفاق افتاده ، درست نبوده است مگر اينكه بگوييم اسرار الامامة غير از اسرار الائمه است به اين معنى كه كتاب تاريخ‌دار از عماد طبرسى است و كتابى كه تاريخ تأليف آن معلوم نمىباشد از ابو على طبرسى
هامش
( 1 ) - اين كتاب در بمبئى به چاپ رسيده و در اين روزگار نيز تجديد چاپ شده است و مؤلف قدّس سرّه براى تأليف آن نزديك به دوازده سال رنج برده است و به تأويل دلايل و استخراج براهين ، بر شبهات خصم پرداخته و در خلال آن به تأليف كتاب‌هاى ديگر موفق بوده است از جمله ، نقض بر معالم فخر رازى كه به زبان عربى تأليف كرده و پا به پاى اين كتاب يعنى سال 675 هجرى به پايان آورده است - م .