مقام فرزند پسر و دختر و فعليّت اخير آن دو گشتن است بدون آنكه مقام عالى خودش را خالى كند .
و از سوى ديگر چون شيئى بودن شيئى به وسيلهى فعليّت اخير است . . . لذا رسول شيئيّت همهى امّتش و فعليّت اخير آنها مىشود .
بنابراين آنچه از گناهان به امّت رسول نسبت داده مىشود صحيح است كه به وجهى به خود رسول نسبت داده شود و آنجا كه گناهان امّت را خداوند مىبخشد صحيح است كه گفته شود : خداوند با بخشيدن گناهان امّت گناهان رسول را بخشيد .
چون رسالت رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله خاتم و آخر رسالتهاست و همهى انبيا زير پرچم او و تحت رسالتش مىباشند ؛ كما اينكه همهى شرايع تحت شرايع او مىباشند .
صحيح است گفته شود : هر كس كه بر دينى بوده از آدم عليه السّلام و امّتش تا انقراض عالم همه امّت پيامبرند .
و در نتيجه صحيح است كه خداى تعالى بفرمايد : ما بر تو فتح كرديم اين فتح بزرگ را تا خداى تعالى ببخشد گناهان گذشته تو را ، گناهانى كه مقدّم بر اين فتح بودهاند و لايق و شايستهى شأن تو مىباشند و گناهان آيندهى تو را نيز مىبخشد .
و نيز صحيح است كه خداى تعالى بفرمايد : تا خداوند ببخشد براى تو آنچه كه گذشته است از گناهان امّتهاى پيشين تو از زمان آدم عليه السّلام و آنچه از گناهان امّتهايى كه بعدا مىآيند تا انقراض عالم .
و صحيح است كه خداوند بفرمايد : ما براى تو مكّه را فتح كرديم تا خداوند ببخشد براى تو آن گناهانى را كه به زعم مشركين مقدّم بر
بيان السعادة في مقامات العبادة ( فارسى ) — صفحة 291
مساهمون: سلطان محمد گنابادى ( سلطان عليشاه )
ص٢٩١