يافث بن نوح است هرجا كه باشد .
امّا بر حسب تأويل مقصود از يأجوج شياطين و اجنّه هستند يا مقصود هر دو صنف از آنان در عالم كبير و آنچه كه از آنها متولد شود از قوا و لشكريان در عالم صغير است و يأجوج و مأجوج پشت برزخ در عالم كبير و پشت سدّ هستند در عالم صغير و آن سدّ را خلفا و جانشينان خدا با تلقين و تعليم بنا مىكنند .
اشتقاق اين دو كلمه از « اجّ » به معناى سرعت گرفت يا از « اجّ النّار » به معناى آتش شعلهور گشت مىباشد و آن مشعر به تأويل است ، چه شياطين و جنّ از آتش آفريده شدهاند و آنها در فساد سرعت عمل دارند بنابراين منع صرف آن دو به جهت علميّت تأنيث است و اگر عجمى باشند عجميت و علميت باعث منع صرف شده است .
آنچه كه در اخبار از بيان حال آن در گروه ، جثّه ، چگونگى سوراخ كردن سدّ ، بيرون آمدن آنها از پشت سدّ ، مردم خوارى و نهرهاى مشرق و نوشيدن درياى طبريه و كثرت آن دو قوم و طول بقا و كثرت نسل آنان ، همه و همه دلالت بر تأويل مىكند .
امّا دربارهى سدّ يأجوج و مأجوج هيچ يك از مورّخين به طور دقيق و تحقيق نقل نكردهاند كه آن چگونه بوده و كجا است ؟ و حال يأجوج
هامش
ساكنند و تا قرن چهاردهم ميلادى از تمدن بهره نداشتند .