وَ مَنْ آمَنَ وَ ما آمَنَ مَعَهُ إِلَّا قَلِيلٌ وَ قالَ ارْكَبُوا فِيها بِسْمِ اللَّهِ مَجْراها وَ مُرْساها
با فتح ميم و فتح راء و سين ، و نيز با فتح ميم و را و سين خوانده شده است .
و لفظ ( مجريها ) به خصوص با فتح ميم و كسر راء خوانده شده و هر دو لفظ يا منصوب است بنا بر ظرفيّت ( خواه ظرف زمان باشد يا مكان يا معناى مصدرى باشد ) .
يا اين كه هر دو مرفوع مىباشند با فاعل قول خدا ( بسم اللّه ) باشند ، يا اين كه هر دو مبتداء و خبر آنها ( بسم اللّه ) باشند ، و ( بسم اللّه ) ظرف لغو و متعلّق به ( اركبوا ) است .
و لفظ ( مجريها ) منصوب بنا بر ظرفيّت است ، يا ظرف مستقرّ است و حال از ضمير مجرور ، و ( مجريها ) فاعل آن ، يا حال از فاعل ( اركبوا ) بتقدير ( لكم ) است تا ربط كامل شود .
يا ظرف مستقرّ است و خبر ( مجريها ) و جمله يا حال از ضمير فاعل است تقدير ( لكم ) يا حال از ضمير مجرور يا جمله مستأنفه است تا جواب از سؤال مقدّر از حال كشتى يا از علّت امر به سوار شدن به كشتى باشد و وارد شده است كه هرگاه مىخواستند كشتى راه بيفتد مىگفتند :
(
بِسْمِ اللَّهِ مَجْراها
) و هر وقت مىخواستند لنگر انداخته و كشتى را باندازند مىگفتند : ( بسم اللّه مرساها ) .
بنابراين چنين است كه
بِسْمِ اللَّهِ مَجْراها
محكّى قول محذوف