تفسير
وَ إِلى ثَمُودَ أَخاهُمْ صالِحاً
ثمود اسم قبيلهاى است كه به نام پدرشان نامگذارى شده است ، ثمود از فرزندان سام بن نوح عليه السّلام است و صالح عليه السّلام از فرزندان او بوده است .
يا اينكه چنان كه در خبر آمده است ، ثمود اسم قريه كوچكى است بر ساحل دريا كه ساكنين آن به چهل خانوار نمىرسيد .
قالَ يا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ ما لَكُمْ مِنْ إِلهٍ غَيْرُهُ قَدْ جاءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ هذِهِ ناقَةُ اللَّهِ لَكُمْ آيَةً
( هذه ناقة اللّه ) مبتدا و خبر مستأنف است براى بيان بيّنة ، و ( لكم ) حال از ( ناقة اللّه ) يا از ( آية ) يا خبر بعد از خبر است ، و ( آية ) حال مترادف يا متداخل ، يا منفرد است ، يا ( ناقة اللّه ) بدل از ( هذه ) يا عطف بيان است ، و ( لكم ) خبر است ، و ( آية ) حال از ضمير مستتر در آن است .
فَذَرُوها تَأْكُلْ فِي أَرْضِ اللَّهِ وَ لا تَمَسُّوها بِسُوءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ
كه اگر آزارش كنيد به عذاب دردناك گرفتار آييد .
بعد از تهديد از نعمتهايش ياد مىكند كه خودشان آن را به نقمت بدل كردهاند .
وَ اذْكُرُوا إِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفاءَ مِنْ بَعْدِ عادٍ وَ بَوَّأَكُمْ فِي الْأَرْضِ تَتَّخِذُونَ مِنْ سُهُولِها قُصُوراً وَ تَنْحِتُونَ الْجِبالَ بُيُوتاً
منظور از ( الجبال ) كوههائى است كه خزينههاى زمين هستند .
فَاذْكُرُوا آلاءَ اللَّهِ
و نعمتهاى خدا را به ياد آوريد ،