است نمىباشد .
يا بَنِي آدَمَ
و خطاب از خداى تعالى به فرزندان آدم عليه السّلام تا به آنان اعتنا و توجّهى شده و نعمتهاى آنها را بر شمرده باشد .
قَدْ أَنْزَلْنا عَلَيْكُمْ لِباساً يُوارِي سَوْآتِكُمْ وَ رِيشاً
يعنى براى شما چيزى آفريديم كه بدنتان را بپوشاند ، و از گرما و سرما نگاه دارد ، و عورتهاى بشرى شما را از انظار پوشيده دارد ، و نيز برايتان وسائل زيبايى ( ريش ) آفريديم .
از قبيل لباس فاخر ، چون ( ريش ) چيزى است كه بهوسيله آن جمال و زيبايى حاصل مىشود ، و ريش « 1 » پرنده جمال آن است ، و هر دو وصف پوشاندن عورت و زيبايى گاهى در يك چيز جمع مىشود ، و لفظ ( ريش ) بر لوازم خانه و نيز بر چيزى كه انسان بهوسيله آن زندگى مىكند اطلاق مىشود ، و بر توسعه و تمكّن نيز اطلاق مىشود ، و نزول آن دو بر حسب نزول اسباب مادّه آن دو است از قبيل بارانها و اثرها از تاثيرات كواكب و حركات افلاك و نزول اسباب تحصيل صورت آن دو از تميز و قوّهء تدبير .
به نظر مىرسد مقصود از لباس چيزهايى باشد از قبيل افعال پسنديده و صفات زيبا كه عورتهاى معنوى را مىپوشاند چنان كه دنبالهء آيه چنين معنايى را تاييد مىكند كه مىفرمايد :
وَ لِباسُ التَّقْوى ذلِكَ خَيْرٌ
در اين صورت نزول آن
هامش
( 1 ) ريش بالكسر پر مرغ ارياش و رياش بالكسر جمع و جامه و لباس پاكيزه و ارزانى و مال و معاش . . . . ( منتهى الارب فى لغة العرب ج 2 ص 490 چاپ كتابخانهء سنايى تهران - ايران ) .