تَعالَوْا
به سوى من بياييد كه من از طرف خدا منصوب شدهام تا ،
أَتْلُ ما حَرَّمَ رَبُّكُمْ عَلَيْكُمْ
من بر شما آنچه را خداوندتان بر شما حرام نموده است برخوانم ، تا اينكه از من با تقليد صحيح ، تقليد كنيد .
أَلَّا تُشْرِكُوا
بِهِ شَيْئاً
چيزى را با او شريك قرار ندهيد .
اعراب اجزاى آيه ، اين است كه « ما » در « ما حرّم » مصدريّه يا موصوفه يا موصوله يا استفهاميه است ، و « عليكم » ظرف است متعلّق به « حرّم » يا به « اتل » يا به هر دو يا ابتدا كلام است ، و « أن » در « الا تشركوا » ( ان لا تشركوا ) مصدريّه ، و « لا » نافيه يا ناهيه است و « نهى » با عطف موافقتر از امر است كه بعدا گفته خواهد شد .
« ان » يا به تقدير لام است « لان » يا خبر مبتداى محذوف ( مبتداى محذوف ممكن است « المحرّم » يعنى حرام شده باشد يا المقروء يعنى خوانده شده باشد ) در صورت اوّل معنى عبارت اين است كه مشرك بودن حرام است . پس اگر « المحرّم » مبتدا باشد حرف « لا » زائد است « المحرّم ان تشركوا » يا اينكه مفعول فعل محذوف قرار مىگيرد كه « لا » زائد نيست در آن صورت آن فعل محذوف « أعنى » مىباشد ، يعنى « أعنى أن لا تشركوا » و ممكن است « عليكم » خبر مقدّم و «
أَلَّا تُشْرِكُوا
» مبتدا باشد يعنى بر شماست كه شرك نورزيد ، يا اينكه « عليكم » اسم فعل و « ألّا تشركوا » منصوب به آن باشد ( زنهار كه شريك نورزيد ) يا اينكه « ألّا تشركوا » مفعول « اتل » باشد .
بنابراين كه « ما » در « ما حرّم » مصدريّه باشد ( يعنى بخوانم شريك نورزيدن را ) يا اينكه « ألّا تشركوا » بدل از « ما » باشد ( يعنى آنچه