فِي التَّوْراةِ وَ مَثَلُهُمْ فِي الْإِنْجِيلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ
« 1 » يعنى ، محمّد پيامبر خداست و او و كسانى كه با او هستند بر كافران خيلى سخت مىگيرند و بين خودشان بسيار مهربانند آنها را همواره در حال ركوع و سجود مىبينى كه خشنودى و رضايت خدا را مىطلبند ، اين است مثل آنها در توراة و مثل آنان در انجيل ، مانند زراعتى است كه برگ آن ابتداء باريك بيرون آمده ، سپس آنها را يارى و تقويت مىنمايد تا قوى و بزرگ شده ، بلند گردد و سپس به كمال خود مىرسد كه باعث شگفتى كشاورزان مىشود .
و اينكه فرموده است : «
مَثَلُهُمْ فِي التَّوْراةِ
» . به مرحلهء موسويت اشاره دارد ، «
وَ مَثَلُهُمْ فِي الْإِنْجِيلِ
» به مرحلهء عيسويت اشاره مىكند و با جمع بين اين دو مرحله به مرحلهء محمّديت اشاره مىنمايد .
موارد مذكور را كه حال كافر و مشرك و مجذوب و كامل و مراحل سهگانه است ؛ مىتوانيم به آينه و نگريستن به آن و صورتهائى كه در آن ديده مىشود تشبيه كنيم .
گاهى انسان به خود آينه از جهت صفات و عوارض و گرد بودن و چهار گوش و شش گوش محدّب و مقعّر ( مانند حالت كافر ) مىنگرد بدون اينكه بخواهد صورت را در آن ببيند ؛ يا اصلا توجّهى به وجود صورت در آينه هم ندارد .
گاهى به آينه از جهت ديدن صورت مىنگرد ، بدون اينكه به خود آينه و خصوصيات آن توجّه داشته باشد « حالت مجذوب » .
گاهى به آينه هم از جهت شكل و صفات خودش و هم به صورتهائى كه در آينه ديده مىشود ؛ مىنگرد . « مانند حالت مشرك » و
هامش
( 1 ) سوره فتح - آيه 29