وجه قسمت آن دو نفر را بعد از آن ، قرض برداشته ، حال آن دو نفر مىگويند : ما هم از ملك
جديد شريك هستيم . آيا آن دو نفر ، شريك ملك جديد هستند يا آن كه مستحق وجه قسمت
خودشان هستند ؟ حكم الله را مرقوم داريد .
جواب : هر گاه آن دو نفر ديگر ، صغير بوده اند وأو قيم شرعي بر آنها بوده يا كبير بوده اند
وأو وكيل آنها بوده است در انتقال ونقل منافع ، يا اجازه كنند تصرفات أو را در نقل وانتقال
آن منافع ، وشراء آن ملك هم به عين عوض يا عين آن منافع بوده است ، شريك مىباشند .
بلكه اگر به ذمه بود ولكن باني بوده است كه ثمن را از عين يا عوض منافع بدهد ، نيز بعيد
نيست شركت آنها بعد از اجازه آن شراء ، واگر نه چنين باشد ، مختص به خود أو است
وضامن حصه آنها است از قيمت منافع يا از عوض آنها ، وهم چنين اگر قيم بر آنها باشد
ومصلحت آن ها در فرض برداشتن باشد يا وكيل از آنها باشد ، بر قرض بلوغ آنها ، در قرض
برداشتن كه در اين صورت نيز مختص به خود أو است وآنچه قرض برداشته به آنها مىدهد
( والله العالم ) .
سؤال 290 : بسم الله الرحمن الرحيم
ما تجار در باب مسأله قند وشكر به قسمي گرفتار شده أيم كه خيلى مشكل است وكسى
چندان عقب آن نمىرود . وآن اين است كه از بمبئي كه قند وشكر ارسال مىدارند به جهت هر
كس ، تجار وعاملين بوشهر رسيدگى نمىكنند كه مال هر كس را ، از روى تميز ، از گمرك
تحويل بگيرند وبراي خود شخص بفرستند . مثلا در جهازي كه هزار ظرف قند در آن
مىباشد ، مثلا هر صد ظرفى مال يك نفر مىباشد . وقتي كه جهاز وارد شد ، لاعلى التعيين هر
صد ظرفى را به جهت يك نفر بر مىدارند وارسال مىدارند . ويقين است كه شخص ، مال
خودش به دستش نمىآيد .
ومطلب ديگر آن كه بسا هست كه از وزن خودش زياد مىآيد ، مثلا صد ظرفى كه مال يك
نفر است واز بمبئي فرستاده اند بايد هزار من باشد هزار وده من در مىآيد ، طريقه تلخيص
چيست ؟
جواب : هر گاه ممكن است استعلام حال ، واجب است استعلام وتفتيش به قدر امكان ، از