مىكندند ، منافقان يك يك در ميان مردمان فرو خيزيدند ( 1 ) ، يك در پس ديگر ( 2 ) پنهان شده كروغان الثعلب و دبيب الضّراء و مشى الحمر ، چنان كه كسى در پس دارى و ديوارى بگريزد پوشيده .
آنگه گفت : * ( فَلْيَحْذَرِ الَّذِينَ يُخالِفُونَ عَنْ أَمْرِه أَنْ تُصِيبَهُمْ فِتْنَةٌ ) * ، آنگه رسول را گفت بگو : تا حذر كنند آنان كه مخالفت امر رسول مىكنند از آن كه فتنهاى به ايشان رسد . عبد اللَّه عبّاس گفت : مراد به فتنه قتل است . عطا گفت : زلازل و اهوال است . صادق - عليه السّلام - گفت : سلطان جاير است كه بر ايشان مسلَّط شود . حسن گفت : بليّتى باشد كه به ايشان رسد كه به آن بليّت نفاق ايشان ظاهر شود .
* ( أَوْ يُصِيبَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ ) * ، يا به ايشان رسد عذاب دردناك .
آنگه گفت : أَلا إِنَّ اللَّه ، « الا » ، استفتاح ( 3 ) كلام را بود و غرض تنبيه سامع ، گفت : خداى راست آنچه در آسمانها و زمينهاست از آن جا كه آفريدهء اوست و ملك و ملك اوست ، و او قادر است بر تصريف و تقليب ( 4 ) آن چنان كه خواهد . و جملهء آن دليل است بر وجود وحدانيّت ، و به حصول او بر صفات كمال . [ قد يعلم ] ( 5 ) ما انتم عليه ، داند آنچه شما بر آنى ( 6 ) از احوال ظاهر و باطن ، از اخلاص و نفاق . * ( وَيَوْمَ يُرْجَعُونَ إِلَيْه فَيُنَبِّئُهُمْ بِما عَمِلُوا ) * ، و آن روز كه ايشان را با او رجوع باشد خبر دهد ايشان را به آنچه كرده باشند از خير و شر ، و اين بر سبيل تهديد و وعيد گفت . * ( وَاللَّه بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ ) * ، و خداى تعالى به همه چيز عالم است بر هر وجه كه صحيح بود كه ( 7 ) معلوم ( 8 ) بود [ 116 - پ ] .
هامش
( 1 ) . آط : فرو مىخيزيدند ، آب ، مش : فرو مىخيزيدند .
( 2 ) . آط ، آب ، آج ، آل : يكى در پس يكى .
( 3 ) . اساس : استفهام ، كه چون خطا به نظر رسيد ، با توجّه به اتّفاق نسخه بدلها ، تصحيح شد .
( 4 ) . آز : تغليب .
( 5 ) . اساس : ندارد ، با توجّه به ترجمه و ديگر نسخه بدلها ، از قرآن مجيد افزوده شد .
( 6 ) . اساس : ندانى ، با توجّه به اتّفاق نسخه بدلها و معنى آيه تصحيح شد .
( 7 ) . آط ، آب : ندارد .
( 8 ) . آب ، آز ، مش او .