مگر آنكه بگوئيم مراد از « ميقاتنا » در اين آيه همان ميقات اوّل است و بردن آن هفتاد نفر بعدا بطور مستقل ذكر شده است .
علَّت اينكه آنها را لرزه گرفته و مردهاند ظاهرا همان است كه بموسى عليه السّلام گفتند : خدا را آشكارا بما نشان بده * ( وَإِذْ قُلْتُمْ يا مُوسى لَنْ نُؤْمِنَ لَكَ حَتَّى نَرَى الله جَهْرَةً فَأَخَذَتْكُمُ الصَّاعِقَةُ وَأَنْتُمْ تَنْظُرُونَ ثُمَّ بَعَثْناكُمْ مِنْ بَعْدِ مَوْتِكُمْ . . . ) * بقره : 55 ، ايضا آيهء * ( فَقالُوا أَرِنَا الله جَهْرَةً فَأَخَذَتْهُمُ الصَّاعِقَةُ بِظُلْمِهِمْ ثُمَّ اتَّخَذُوا الْعِجْلَ . . . ) * نساء 153 .
چون علَّت رجفهء آن هفتاد نفر در آيهء * ( وَاخْتارَ مُوسى . . . ) * ذكر نشده به نظر ميايد كه گويندگان * ( « أَرِنَا الله جَهْرَةً » ) * همان هفتاد نفر بودهاند وانگهى در دو آيهء اخير كه اخذ صاعقه بدنبال آن درخواست ، آمده مسلَّما براى همهء بنى اسرائيل نبوده است .
به نظر ميايد چنان كه بعضى از بزرگان نيز احتمال دادهاند حضور در ميقات فقط يك بار بوده براى نزول تورات و آن هم با حضور آن هفتاد نفر ، آنوقت بايد ديد چرا در سئوال * ( « أَرِنَا الله جَهْرَةً » ) * آنها را صاعقه گرفته و مرده و سپس زنده شدند ولى در جواب * ( « أَرِنِي أَنْظُرْ إِلَيْكَ » ) * كه از جانب موسى بود فقط * ( « لَنْ تَرانِي » ) * و ريز ريز شدن كوه بوقوع پيوسته است .
به نظر بعضى : موسى عليه السّلام اين درخواست را در اثر اصرار آن هفتاد نفر كرده است ، ولى ظهور * ( « أَرِنِي أَنْظُرْ إِلَيْكَ » ) * مفيد آنست كه موسى اين درخواست را بالاستقلال براى خود كرده است و گرنه ميگفت : خدايا اينها چنين درخواست ميكنند .
جاى گفتگو است كه پس از درخواست موسى كوه ريز ريز شده و موسى بيهوش افتاده است ولى آن هفتاد نفر پس از درخواست از شدت صاعقه مردهاند آيا اين دو واقعه در يك وقت و در يك ميقات اتفاق افتاده است يا در دو بار اللَّه اعلم .
در خاتمه بايد گفت : مقصود
قاموس قرآن ( فارسي ) — صفحة 319
مساهمون: سيد علي اكبر قرشي
ص٣١٩