در روايات اهل بيت عليه السّلام در وصف حوريان بهشتى اوصاف و احوال ديگرى هست كه از بحث اين كتاب خارج است .
حواريّون :
جمع حوارىّ و آن از حور بمعنى سفيدى است ( مجمع ) ياران مخصوص را حوارىّ گويند كه گويا قلوبشان در يارى كردن پاك و مانند جامهء سفيد است .
اين كلمه در قرآن كريم فقط در ياران خاصّ حضرت عيسى به كار رفته است ولى در روايات در ياران مخصوص حضرت رسول و ائمهء اطهار عليهم السلام نيز استعمال شده است * ( قالَ الْحَوارِيُّونَ نَحْنُ أَنْصارُ الله آمَنَّا بِالله . . . ) * آل عمران : 52 اين لفظ مجموعا پنج بار در قرآن آمده است : مائده 111 و 112 ، وصف 14 .
نا گفته نماند در مفردات راغب و مجمع البيان و غيره در علَّت اين تسميه وجوهى نقل شده كه بعيد به نظر ميرسد .
حوز :
جمع كردن . ضمّ كردن . حيّز : مكان ( اقرب ) * ( وَمَنْ يُوَلِّهِمْ يَوْمَئِذٍ دُبُرَه إِلَّا مُتَحَرِّفاً لِقِتالٍ أَوْ مُتَحَيِّزاً إِلى فِئَةٍ فَقَدْ باءَ بِغَضَبٍ مِنَ الله . . . ) * انفال : 16 متحيّز بمعنى موضع گيرنده است و اصل آن چنان كه در اقرب و غيره گفته از حوز است . و حيازت نيز از همين مادّه مىباشد گوئى موضع گيرنده مكان را به خود ضمّ مىكند كه معنى اصلى آن است .
غرض آيه آن است كه مسلمان در حال جنگ نميتواند پشت بدشمن كند و عقب نشيند مگر آنكه منظورش از عقب نشينى حمله و جنگ و يا موضع گرفتن در نزد دستهء ديگر باشد معنى آيه چنين مىشود : هر كه به آنها پشت كند حقّا كه قرين غضب خداست مگر آنكه براى حمله و جنگ منحرف شود و يا نزد دستهء ديگر موضع گيرد .
اين كلمه تنها يك بار در قرآن يافته است .
حوش :
* ( وَقُلْنَ حاشَ لِلَّه ما ) *