اللَّيْلِ ، و اينكه در بعضى از كتب لغت « غسق » به معنى تاريكى آغاز شب تفسير شده ، بعيد به نظر مىرسد ، بخصوص اينكه ريشه اصلى اين لغت به معنى امتلاء ( پر شدن ) و سيلان است ، و مسلما تاريكى شب هنگامى پر و لبريز مىشود كه به نيمه رسد ، يكى از مفاهيمى كه لازمه اين معنى است هجوم و حمله ور گشتن است ، لذا در اين معنى نيز استعمال شده .
بنا بر اين معنى « غاسق » در آيه مورد بحث يا « فرد مهاجم » است ، يا هر « موجود شرور » كه از تاريكى شب براى حمله كردن استفاده مىكند ، زيرا نه فقط حيوانات درنده و گزنده شب هنگام از لانهها بيرون مىآيند و زيان مىرسانند ، بلكه افراد شرور و ناپاك و پليد نيز غالبا از تاريكى شب براى مقاصد سوء خود استفاده مىكنند .
« وقب » ( بر وزن شفق « از ماده » وقب « ( بر وزن نقب ) به معنى حفره و گودال است ، سپس فعل آن به معنى ورود در گودال به كار رفته ، گويى موجودات شرور و زيانآور از تاريكى شب استفاده كرده ، و با ايجاد حفرههاى زيانبار براى تحقق بخشيدن به مقاصد پليد خود اقدام مىكنند ، يا اينكه اين تعبير اشاره به » نفوذ كردن « است .
بعد مىافزايد : « و از شر آنها كه در گرهها مىدمند » ( * ( وَمِنْ شَرِّ النَّفَّاثاتِ فِي الْعُقَدِ ) * ) .
« نفاثات » از ماده « نفث » ( بر وزن حبس ) در اصل به معنى ريختن مقدار كمى از آب دهان است ، و از آنجا كه اين كار با دميدن انجام مىگيرد ، « نفث » به معنى « نفخ » ( دميدن ) نيز آمده است .
ولى بسيارى از مفسران « نفاثات » را به معنى « زنان ساحره » تفسير
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 460
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٦٠