بعد از ديگرى كشف كند ( 1 ) .
و بنا بر احتمال دوم قرآن به هماهنگى و مطابقت آسمانهاى هفتگانه در نظم و عظمت و زيبايى اشاره مىكند .
سپس مىافزايد : « خداوند ماه را در ميان آسمانهاى هفتگانه مايه نور و روشنايى براى شما قرار داد ، و خورشيد را چراغ فروزانى » ( * ( وَجَعَلَ الْقَمَرَ فِيهِنَّ نُوراً وَجَعَلَ الشَّمْسَ سِراجاً ) * ) .
درست است كه در آسمانهاى هفتگانه ميليونها ميليون كوكب فروزنده است كه از خورشيد و ماه ما نيز پرفروغتر مىباشد ، ولى آنچه براى ما مهم است و در زندگى ما اثر دارد همين خورشيد و ماه منظومه شمسى است كه فضاى زندگى ما را يكى در روزها ، و ديگرى در شبها روشن مىسازد ( 2 ) .
تعبير به « سراج » ( چراغ ) در باره « خورشيد » و « نور » در مورد « ماه » به خاطر آن است كه نور « خورشيد » از درون خودش مىجوشد مانند چراغ ، اما نور « ماه » از درون خودش نيست و شبيه بازتابى است كه از آئينه منعكس مىشود ، و لذا كلمه « نور » كه مفهوم اعمى دارد در مورد آن به كار رفته است .
هامش
( 1 ) درباره تفسيرهاى گوناگون آسمانهاى هفتگانه در ذيل آيه 29 سوره بقره ( جلد اول تفسير نمونه ) مشروحا بحث كردهايم .
( 2 ) از اينجا معلوم مىشود كه ضمير « فيهن » كه ظاهرا به « سماوات سبع » بر مىگردد هيچ مشكلى ايجاد نمىكند ، زيرا سخن از نور و روشنايى براى ما است ، بنا بر اين لزومى ندارد كه « فى » را به معنى « مع » يا ضمير « هن » را به معنى « آسمان دنيا » بگيريم ( دقت كنيد ) .