آنها بپردازيم سخن به درازا مىكشد .
ولى افسوس كه در طول تاريخ ، گروهى اين هنر بزرگ و ذوق لطيف ملكوتى را كه از زيباترين مظاهر آفرينش است آلوده كردهاند ، و از اوج آسمان به حضيض ماديگرى سقوطش دادند ، آن قدر دروغ گفتند كه ضرب المثل معروف « احسنه اكذبه » ( بهترين شعر دروغترين آن است ) به وجود آمد .
گاه آن را در خدمت ظالمان و جباران درآوردند و به خاطر صله ناچيزى آن چنان تملق و چاپلوسى كردند كه نه كرسى فلك را انديشه آنان به زير پاى نهاد ، « تا بوسه بر ركاب قزل ارسلان زند » ! و گاه در وصف عيش و شراب و رسوايى و ننگ آن قدر پيش رفتند كه قلم از ذكر آن شرم دارد .
گاه آتش جنگهايى با اشعار خود برافروختند ، و انسانها را براى غارت و كشتار به جان هم انداختند و صفحه زمين را از خون بى گناهان رنگين ساختند .
ولى در مقابل ، شعراى با ايمان و پر همتى بودند كه باج به فلك نمىدادند ، و اين قريحه ملكوتى را در طريق آزادگى انسانها و پاكى و تقوا ، و مبارزه با دزدان و غارتگران و جباران به كار گرفتند و به اوج افتخار رسيدند .
گاهى در دفاع از حق ، اشعارى گفتند كه با هر بيتى ، بيتى در جنت براى خود خريدند ( 1 ) و گاه در دورانهاى خفقان بارى كه حكام بيدادگر همچون « بنى اميه » و « بنى عباس » ، نفسها را در سينهها حبس كرده بودند با گفتن قصيده اى همچون قصيده « مدارس آيات » قلبها را جلا دادند ، و پردههاى دروغ و تزوير را كنار
هامش
( 1 ) از امام صادق ( ع ) نقل شده كه فرمود :
من قال فينا بيت شعر بنى اللَّه له بيتا فى الجنة :
« هر كسى درباره ما بيت شعرى بگويد خدا خانه اى در بهشت براى او بنا مىكند » ( الغدير ج 2 ص 3 ) .