و از مصاديق آن محسوب مىشود و در هر زمان و مكانى ، مصداق يا مصداقهايى داشته و دارد .
به همين جهت در آيه 69 سوره نساء نيز مشاهده ميكنيم كه مشمولين نعمتهاى خدا را منحصر به پيامبران ندانسته ، بلكه « صديقين » و « شهدا » را نيز بر آن مىافزايد ( فَأُولئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّه عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَداءِ ) .
در آيه 75 سوره مائده نيز از مريم مادر عيسى به عنوان « صديقه » تعبير مىكند و مىگويد ، وَأُمُّه صِدِّيقَةٌ .
سپس از گروهى كه از مكتب انسانساز انبياء جدا شدند و پيروانى ناخلف از آب در آمدند سخن مىگويد و قسمتى از اعمال زشت آنها را بر مىشمرد و مىگويد : « بعد از آنها فرزندان ناشايسته اى روى كار آمدند كه نماز را ضايع كردند ، و از شهوات پيروى نمودند كه به زودى مجازات گمراهى خود را خواهند ديد » ( * ( فَخَلَفَ مِنْ بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضاعُوا الصَّلاةَ وَاتَّبَعُوا الشَّهَواتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا ) * ) .
« خلف » ( بر وزن برف ) به معنى فرزندان ناصالح و به اصطلاح « ناخلف » است در حالى كه « خلف » ( بر وزن صدف ) به معنى فرزند صالح است .
اين جمله ممكن است اشاره به گروهى از بنى اسرائيل باشد كه در طريق گمراهى گام نهاده ، خدا را فراموش كردند ، پيروى از شهوات را بر ذكر خدا ترجيح دادند ، جهان را پر از فساد نمودند و سرانجام به نتيجه اعمال سوء خود در دنيا رسيدند و در آخرت نيز خواهند رسيد .
در اينكه منظور از « اضاعه صلاة » در اينجا ترك نماز است و يا تاخير از وقت آن ، و يا انجام دادن اعمالى كه نماز را در جامعه ضايع كند ؟ مفسران احتمالهاى مختلفى دادهاند ، ولى معنى اخير ، صحيحتر به نظر مىرسد .
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 101
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٠١