پژوهشى دربارهء حديث دجّال
پرسش : يكى از خوانندگان مجلهء « ترجمان القرآن » پرسش زير را مطرح كرده است :
« چنانكه روشن است دجّالِ كور ، در مكانى زندانى است ، اين مكان كجاست ؟ زيرا هيچ نقطهاى از زمين باقى نمانده كه انسان در اين عصر آن را زير و رو نكرده باشد ؟
پس چرا تاكنون اثرى از دجّال كور بهدست نيامده است ؟ »
شما به پرسش او چنين پاسخ داديد كه : « اين دجّال كور داستانى بيش نيست و جايى در شريعت ندارد » . ولى موضوع دجّال - تا آنجا كه من مىدانم - تقريباً در سى روايت ذكر شده است و براى حصول اطمينان مىتوانيد به صحيح بخارى ، صحيح مسلم ، سنن ابىداود و ترمذى و شرحالسنة مراجعه كنيد ، بنابراين شما در ادعاى خود به چه دليلى استناد مىكنيد ؟
پاسخ : آنچه در پاسخ قبلى : « داستانى بيش نيست . . . » اظهار داشتهام ، اشاره به اين گفته است كه « دجّال در مكانى زندانى است » ، نه اصل موضوع . اما اينكه يك دروغگوى فتنهگر ( دجّال ) در زمين ظاهر خواهد شد ، من به بسيارى از احاديث پيامبر صلى الله عليه و آله كه دربارهء او آمده ، ايمان دارم و همواره در نمازم - علاوه بر دعاهاى ديگر - اين دعاى مشهور را مىخوانم :
اللّهم اعوذ بك من فتنة المسيح الدجّال ؛ خدايا به تو پناه مىبرم از فتنهء مسيح دجّال .
اگر بهطور جامع به تمام آنچه از احاديث پيامبر صلى الله عليه و آله دربارهء دجّال روايت شده نگاه كنيم ، به طور روشن بر ما معلوم مىشود كه علمى كه پيامبر صلى الله عليه و آله در اين خصوص دريافت كرده ، در اين چهارچوب بود ، كه دجّالى بزرگ در زمين ظاهر خواهد شد و