كه انسان تمام سنگينى مسئوليت آنها را تحمل خواهد كرد بدون اينكه از آثار آنها بهره مند گردد ، اموال سرشارى كه بطور جنون آميز جمعآورى و نگهدارى گردد و در خدمت اجتماع نباشد جز زنجير و زندان ، براى صاحب آن چيزى نيست زيرا مىدانيم بهره گيرى شخصى از مال و ثروت ، حدود معينى دارد و از آنكه بگذرد جز يك نوع اسارت و سنگينى بيهوده نتيجه اى نخواهد داشت مگر اين كه از بركات معنوى آن برخوردار و در مسير كارهاى مثبت قرار گيرد .
اين گونه اموال نه تنها در قيامت طوق سنگينى بر گردن صاحبانش خواهد بود بلكه در اين دنيا نيز چنين است ، منتها در رستاخيز آشكارا و در اينجا به صورت مخفىترى مىباشد ، چه جنون و حماقتى از اين بالاتر كه انسان مسئوليتهاى فراوان تحصيل ثروت را باضافه مسئوليتها و زحمات فراوان كه براى حفظ و محاسبه و نگاهدارى و دفاع از آن لازم است بر دوش كشد ، در حالى كه هيچگونه از آن ، منتفع نگردد آيا طوق اسارت چيزى جز اين است ؟ ! در تفسير عياشى از امام باقر ع روايت شده كه « هر كس زكات مال خود را نپردازد خدا آن مال را به طوقهايى از آتش مبدل مىكند ، سپس به او گفته مىشود همانطور كه در دنيا به هيچ قيمت ، اين اموال را از خود دور نمىكردى اكنون آنها را بردار و به گردن خود بيفكن » ! قابل توجه اينكه : در آيه ، از مال ، تعبير به « * ( بِما آتاهُمُ اللَّه مِنْ فَضْلِه ) * » شده كه مفهوم آن اين است مالك حقيقى ، اموال و منابع در آمد ، خدا است ، و آنچه بهر كس داده شده از فضل و كرم او است ، بنا بر اين جاى اين نيست كه كسى از انفاق در راه مالك حقيقى ، بخل بورزد ! بعضى از مفسران ، معتقدند كه مفهوم اين جمله عموميت دارد و همه مواهب الهى حتى علم و دانش را شامل مىشود ، ولى اين احتمال با ظاهر تعبيرات آيه تطبيق نمىكند .
سپس آيه اشاره به يك نكته ديگر مىكند و مىگويد : * ( وَلِلَّه مِيراثُ السَّماواتِ
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 191
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٩١