معرفت خداوندى از دو طريق ممكن است
طريق يكم آيات انفسى
طريق دوم - آيات آفاقى
است كه عبارت است از نظم و قانون با عظمت كه در جهان برون ذاتى حكمفرما است . امام ( ع ) طريق دوم را در جملات بعدى گوشزد خواهد فرمود . هر دو راه در قرآن مجيد توصيه شده است . و در يكى از آيات شريفه چنين آمده است : * ( سَنُرِيهِمْ آياتِنا فِي الآفاقِ وَفِي أَنْفُسِهِمْ ) * ( 1 ) ( ما به زودى آيات خود را در آفاق ( جهان برونى ) و انفس ( جهان درونى ) به آنان نشان خواهيم داد ) در تفسير جملهء فوق « من عرف نفسه فقد عرف ربّه » مطالبى مشروح وجود دارد كه در تفسير سخنان امير المؤمنين عليه السّلام خواهيم آورد . 15 - و لكن يدلّ على اللَّه عزّ و جلّ بصفاته و يدرك بأسمائه و يستدلّ عليه بخلقه حتّى لا يحتاج في ذلك الطَّالب المرتاد إلى رؤية عين و لا استماع أذن و لمس كفّ و لا إحاطة بقلب . ( بلكه خداوند متعال با صفاتش شناخته مىشود و با اسمائش درك مىگردد و از مخلوقاتش پى بوجودش برده مىشود تا در اين معارف جويندهء مشتاق به ديدن بوسيلهء چشم و شنيدن بوسيلهء گوش و لمس بوسيلهء دست و احاطه بوسيلهء قلب نيازى نداشته باشد . )