آنان ، رزق و خوراكشان نيست » ! « 1 » و براى آنكه اموالى كه در تحت اختيار آنهاست : « متعلق به خود آنان نيست ، بلكه دارايى پيشينيان و آيندگان است » و براى آنكه : « پيشوا ، فردى همچون ديگران است و همان حقى را دارد كه ديگران دارند » .
و اگر موضوع از اين قرار باشد ، پس : « پيشوايان عادل بايد خود را با توده مردم برابر كنند . »
مسئوليت ادارهء قدرت همگانى دولتى براى مقام مسئول زمامدار و حاكم به هيچوجه ، هيچگونه امتياز شخصى ويژهاى را بهوجود نمىآورد . و از دستوراتى كه امام على در مورد مساوات زمامدار با همه افراد توده صادر كرده و او را از هرگونه امتياز ويژهاى بر كنار ساخته ، فرمانى است كه آن را به استانداران و زمامداران دوران خود ابلاغ نموده است :
« . . . از انحصارطلبى و به خوداختصاصدادن آنچه همه در آن برابرند بپرهيز ؛ مبادا در آن امور منافع خود را برگزينى . يا از عمل خلافى كه همه مردم مىدانند ، تجاهل بكنى . تو مسئول اين عمل هستى و بهزودى پردهها كنار مىرود و داد مظلوم را از تو مىگيرند . تو بايد روش پيشينيان خود را به ياد آورى و ببينى كه چگونه از روى عدالت حكم و داورى مىكردند . در انجام آنچه كه در اين عهدنامه به تو سفارش كردهام و وثيقه محكمى كه براى خود در آن گرفتهام ، بكوش ، تا به پيروى از هواى نفس شتاب نكنى .
هامش
( 1 ) . على عليه السلام در نامهاى به « اشعث بن قيس » فرماندارش در آذربايجان چنين مرقوم داشت :
« و ان عملك ليس لك بطعمة و لكنه فى عنقك امانة و انت مسترعى لمن فوقك »
« كار تو ، رزق و خوراك تو نيست ، بلكه امانت و سپردهاى در عهده تو است و تو در قبال ما فوق خود ، مسئوليت نگهبانى را دارى . . . » م