تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى — صفحة 481

اين جمله را به طور فرض و تقدير گفتم ، - « ور نه خود دستش كجا و اين كجا اين شبيه بان است كه بگوييم اگر خاله خايه داشت دايى مىگشت بلى اين يك فرض و تقدير است : « اگر چنين بود چنان بود « اگر فاصله ميان زبان و چشم را كه از شكوك و اوهام پاك است صد هزار سال بگويم ، باز اندك گفته‌ام . با اين حال ، هرگز نوميدى را به خود راه ندهيد ، زيرا اگر خدا بخواهد همان نور الهى در يك لحظه بسراغ شما خواهد آمد . مگر موجوديت شما كمتر از معادن لا شعور كره خاكى است ، كه قدرت خداوند بواسطه اختران آسمانى در هر لحظه صدها اثر بر آنها دارد ؟ اختران آسمانى تاريكىهاى فضا را بر طرف مىسازند ، در صورتى كه اختر الهى صفات انسانى را دگرگون مىكند و قدرت و صفات بانها مىبخشد . اگر مىخواهيد نزديكى نور الهى را بر موجوديت شما با آن عظمتش درك كنيد آثار كرات فضايى پانصد ساله را كه به زمين مىرسد بنگريد ، آن آثار چنان جدى و فورى بسراغ زمين مىآيد كه گويى نزديكترين اشياء به زمين هستند . اثر ستارهء زحل كه با زمين سه هزار و پانصد سال فاصله دارد لحظه به لحظه به زمين مىرسد . ( 1 ) اين فاصله هاى بسيار دور در مقابل اثر آن كرات در زمين چنان بسرعت در هم نورديده