شهر و به پوزانياس ، بهعنوان شجاعترين فرد اعطا كرد « * » . در اين اوان ، آرتاباز با چهل هزار نفر از بازماندگان سپاه پارسى ، از فوسيد به مقدونيه رفت و توانست با پيادهروى جانفرسا و اجبارى به آسيا بازگردد .
( 2 ) يونانيان ده يك غنايم را براى ساخت ستون سهپايهى طلايى به كار گرفتند و آن را با اين كتيبه كه شعرى حزنانگيز بر آن نوشته شده بود ، در معبد دلف آويختند : « منجيان سراسر يونان ، پس از رهايى شهرها از بردگى ننگين ، اين بنا را وقف كردند . » بر روى بنا به افتخار آنانى كه در نبرد ترموپيل كشته شده بودند ، كتيبهى زيرين را براى همه يونانيان آويختند : « چهار هزار نفر با ترك پلوپونز ، در اينجا با 2 ميليون سرباز جنگيدند . » كتيبهى ديگر تنها به لاسدمونيان اختصاص داشته است : « اى رهگذر ، برو به لاسدمونيان بگو كه ما در اينجا براى وفادارى و اطاعت از قوانينشان آرميدهايم . »
( 3 ) آتنيان نيز به همين شيوه ، مقبرههايى را به افتخار كسانى كه در جنگهاى پارسى « 1 » جان سپرده بودند ، بنا نهادند . آتنيان براى نخستين بار بازىهاى يادبودى را برگزار كردند ؛ سپس با تصويب قانونى دستور دادند ، خطيبانى را برگزينند تا با هزينههاى حكومت ، براى مردگان به خاك سپرده شده ، مرثيهسرايى كنند .
( 4 ) پس از مدتى ، پوزانياس در رأس سپاهى عليه تب لشكركشى كرد و عاملين اتحاد با پارسيان را درخواست نمود تا از آنان كين ستاند . تباييان كه از شمار و تهور دشمنانشان هراسان شده بودند ، خطاكارترين آنان ، خود را تسليم نموده و پوزانياس همگى آنان را به مجازات مرگ محكوم كرد .
34 .
( 1 ) يونانيان در ايونى ، در همان روزى كه نبرد پلاته رخ داد ، جنگ عظيمى را عليه پارسيان آغاز كردند ، اما قبل از شرح آن ، وقايع مهمتر را روايت
هامش
* در ترجمهى انگليسى چنين آمده است : « و پس از آنكه غنايم را بين سربازان تقسيم كردند ، بر آن شدند به پيشنهاد آريستيد ، نشان شجاعت را در بين شهرها به اسپارت و در بين افراد به پوزانياس لاسدمونى اهدا كنند . »
( 1 ) .( Les guerresPersiques )؛ مورخان يونان باستان از اين جنگها به نام « جنگهاى مديك » ياد كردهاند و نكتهى جالب در اينجاست كه ديودور در پارهاى موارد از آن با عنوان « جنگهاى پارسى » و در موارد ديگر با نام « جنگهاى مادى » ياد مىكند .