هنوز مسافر بود و ديگر مكّه را كه زادگاه او بود وطن خود نمىدانست ، چه براى او در آن شهر خانهاى نمانده بود ، آن سان كه خود نيز مىفرمايد : « عقيل در مكّه براى ما هيچ خانهاى باقى نگذاشته است » . او علاوه بر اين ، نيّت اقامت بيش از ده روز نيز نكرده بود و به همين سبب رخصت شرعى [ و به عقيدهء ما فرمان حتمى شرعى ] مبنى بر ترك روزه و قصر نماز براى او ادامه داشت و به همين دليل نماز را شكسته مىخواند و روزه نمىگرفت . با پايان يافتن ماه رمضان هنوز نيز آن حضرت در مكّه بود و همچنان نمازهاى خود را شكسته به جاى مىآورد و به اقامت نماز غير مسافرين نيز مىپرداخت و با پايان دو ركعت نماز خود خطاب به نمازگزاران مقيم مىفرمود : « اى افراد مقيم چهار ركعت خود را تمام كنيد كه من مسافرم » .
دربارهء طول مدّت اقامت رسول خدا ( ص ) اختلاف شده و رواياتى حاكى از پانزده شب ، دوازده شب و نوزده شب رسيده است . خداوند خود به صحيحترين روايت آگاهتر است .
وضعيّت فتح و اراضى مكّه
644 - يكى از نخستين مباحث فقهى كه در جريان فتح مكّه وجود دارد و فقها به آن پرداختهاند اين است كه آيا مكّه در رديف سرزمينهاى فتح شدهء با قهر و غلبه « مفتوحة عنوة » قرار مىگيرد و يا در رديف سرزمينهايى كه از طريق صلح در اختيار مسلمانان قرار گرفته است .
در پاسخ به اين پرسش بسيارى از علما مىگويند اراضى مكّه از نوع نخست بوده و مشمول احكام خراج قرار مىگيرد و نه مشمول كاشت مشاع ، چرا كه سپاه اسلام اين شهر را به زور فتح كرد و وارد آن شد و در جريان اين فتح تعدادى از جمله دوازده تن از مشركان و تنى چند از مسلمانان به قتل رسيدند و البتّه در اين ميان برخى از مشركان به صورت اختصاصى از رسول خدا ( ص ) امان گرفتند و برخى نيز از امان عمومى او استفاده كرده بودند ، امان عموميى كه دربارهء آن فرمود : « هر كس