آنان خود به خود بر ملا شود و در اين هنگام نيز وى با صبورى و پايدارى آنان را به برخى از گناهانى كه مرتكب آن شده بودند مورد مؤاخذه و مجازات قرار داد .
از اينها كه بگذريم صبر رسول خدا ( ص ) در مقابل سختيها و ناملايمات صبر انسان پر گذشت و عاقبت انديشى بود كه مىداند فرجام نيك در هر كارى مگر با صبرى پيگير و مستمرّ امكان پذير نمىشود . بدين سبب ، وقتى كارى به مشكل برمىخورد و سر در گمى پيش مىآمد نگران و آشفته و نالان نمىشد ، بلكه با دقّت و با حوصله به آن كار مىپرداخت و در اين راه صبر و بردبارى مىورزيد و با تدبير و به آرامى در پى راه چارهاى بر مىآمد و مىفرمود : « صبر در همان نخستين ضربهاى كه وارد مىآيد بايسته است » . بنابراين هنگامى كه كارى بر او مشكل مىآمد پريشان و نگران نمىشد و انديشه و تدبيرش را نمىباخت ، بلكه بر خود مسلّط بود و بدور از بيقرارى و ناشكيبى به تدبير كار مىپرداخت و چنين مىديد كه صبر و شكيبايى از ايمان است .
در اين ميان ناملايمات روانى و روحى بيش از گرفتاريهاى مادّى به صبر و تحمّل نيازمند است و رسول خدا ( ص ) در هنگام پيش آمدن چنين ناملايماتى موضعى آميخته به صبرى شايسته داشت . به عنوان نمونه مىتوان موضع آن حضرت در ماجراى « افك » را مورد توجّه قرار داد كه پس از اشاعهء آن سخن ناروا دربارهء عايشه آن حضرت اين خبر را دريافت كرد و در پى آن گمانهايى در ذهن او ايجاد شد و خود را در برخى از رفتارهاى وى نشان داد و بر چهرهء وى نيز آثارى از آن پديدار گرديد . امّا او كه الگوى كامل ثبات و پايدارى و تدبير درست كارها بود برخى از نزديكان را براى مشورت در اين باره فرا خواند تا ببيند آن ماجرا چه مقدار واقعيّت و صحّت داشته است . برخى از اين كسانى كه براى مشورت فرا خوانده شدند - چون عمر - وقوع چنان ماجرايى را نفى مىكرد و بر نفى آن اصرار و تأكيد داشت ، امّا برخى ديگر چون على ( عليه السلام ) به جستجو و تحقيق بيشتر در اين مسأله از طريق پرسش از كنيز عايشه معتقد بودند . رسول
خاتم النبيين ( ص ) ( خاتم پيامبران ص ) ( فارسى ) — صفحة 447
مساهمون: حسين صابري
ص٤٤٧