آرامى راه مىروند بر آنان نيز يك فرشته به عنوان رسول از آسمان نازل مىكرديم بگو خداوند بسنده است كه ميان من و شما گواه باشد . او به بندگان خويش آگاه و بيناست » ( 88 - 96 ) ؛ « اين قرآن را به حق نازل كردهايم و به حق نازل شده است و تو را نفرستاديم مگر آن كه بشارت دهى و بيم رسانى و قرآن را به تفاريق نازل كرديم تا تو آن را با تأنّى بر مردم بخوانى و نازلش كرديم ، نازل كردنى به كمال بگو : خواه بدان ايمان آوريد يا ايمان نياوريد ، آنان كه از اين پيش آگاهى و علم داده شدهاند چون قرآن بر ايشان تلاوت شود سجدهكنان بر روى در مىافتند و مىگويند منزه است پروردگار ما ، وعده پروردگار ما انجام يافتنى است و به رو در مىافتند و مىگريند و خشوعشان افزون مىگردد » ( 105 - 109 ) .
آرى ، او يك انسان امّا يك پيامبر است و معجزهء او نيز اين كتاب عربى روشن ، و اعرابى كه اين كتاب به زبانشان نازل شده است به خوبى مىدانند - آنچنان كه غير عرب از اين آگاهى برخوردار نيستند - كه توان انسان و پريانى كه به پشتيبانى او برخيزند به كرانه مىرسد ، امّا نمىتواند همانندى براى اين كتاب بياورد .
از همين جاست كه رسول خدا ، با نزول پى در پى سورههايى كه از حروف مقطّعه ، يعنى همان حروفى كه كلام عرب نيز از آن تركيب مىيابد ، آغاز شدهاند ، اهل تكذيب و جدل را در برابر قرآن با تحدّى و هماورد طلبى قرآن و اتّصاف به عجز و ناتوانى از سوى اين كتاب مواجه ساخت و هيچكدام از آنان كه اهل زبان عربى يعنى زبان قرآن و خداوندگاران بلاغت و سخنورى در اين زبان بودند در امكان خود نيافتند كه سورهاى همانند آن بياورند .
آيا مىگويند او اين كتاب را خود فراهم ساخته و به خدا بسته است ؟ اگر چنين است پس ناتوانى آنان از آوردن همانندى براى آنچه او خود فراهم ساخته و به خدا بسته در چيست ؟ و چگونه او با بيان ناتوانى انس و جن - در سوره اسراء - از آوردن همانندى براى قرآن ، هر چند در كنار هم قرار گيرند و پشتيبان يكديگر باشند ، چنين آشكار و علنى آنان را به هماوردى فرا مىخواند ؟
بلافاصله پس از نزول سورهء اسراء كه در بردارندهء اين اتّصاف اعراب به ناتوانى است ، دو سورهء يونس و هود نازل شد . اين دو سوره نيز با حروف مقطّعه « الر » در كنار آيات كتاب حكيم آغاز مىشود ، كتابى كه آيات آن استوار داشته شده و سپس از جانب حكيمى آگاه جزئياتش بيان شده است .
در هر دوى اين سورهها آياتى از تحدّى و معاجزه وجود دارد كه در پاسخ جدل
الإعجاز البياني للقرآن ( اعجاز بيانى قرآن ) ( فارسى ) — صفحة 177
مساهمون: عائشة عبد الرحمن ( بنت الشاطئ )
ص١٧٧