بدون آمادگى پيشين از زبانش برمى آيد كه از احساس جهنده و آگاهى فزاينده و بيان زيباى بيمانند او حكايت مىكند .
از همين روى سخنان بديهه على بن ابي طالب با نيروئى پرتوان از زبانش برمى آيد و راستى سخن و ژرفى انديشه و هنر تعبير را چنان معجزهآسا بهمراه دارد كه چون از دهانش برميخيزد زبانزد مردم مىشود و بعنوان حكمتى آموزنده در همه جا پخش مى گردد .
از جمله گفتار بديههء امام سخنى است كه در بارهء مردى ستايشگر دروغگو بيان داشت و فرمود : « من از آنچه به زبان مى آورى كمتر و از آنچه در دل دارى بالاترم » و هنگامى كه مى خواست يك تنه براى انجام كارى خطرناك اقدام كند و يارانش عرضهء انجام آن را نداشتند چون تصميم امام را ديدند گفتند ما شر دشمنانت را دفع خواهيم كرد امام در پاسخشان چنين فرمود : « شما كه خودتان را نمى توانيد نگهدارى كنيد چگونه مى توانيد ديگرى را نگهداريد اگر هميشه مردم از ستم حكومت خود شكايت داشتند اكنون من از ستم مردم خود شكايت دارم گويا آنها زمامدار من شدهاند و من رعيت آنهايم و زمانى كه محمد بن ابى بكر بدست ياران معاويه كشته شد ، امام فرمود « اندوه ما به اندازهء شادمانى آنهاست آنها دشمنى را از دست دادند و ما دوستى را » از او پرسيدند كه از جود و عدالت كدامين برتر است ، فرمود
روائع نهج البلاغة ( شگفتى هاى نهج البلاغه ) ( فارسى ) — صفحة 183
مساهمون: جورج جرداق
ص١٨٣