برسد يا يكى از خدمتگزاران سلاطين دنيا بر تو وارد شود يا حاجتى دنيوى برايت پيش آيد ، آيا بهطور كلّى دست از اين كسالت و تنبلى مىشويى يا نه . اگر ديدى اين گونهاى به حال خودت گريه كن كه قلبت مريض و عقايد دينيت ضعيف است ، پس در پيشگاه خدا توبه كن و از او پوزش بخواه و از آن ذات مقدّس بخواه كه كمال سعادت دين و دنيا را به تو عنايت كند كه اين دو ، تنها در صورتى به دست مىآيد كه انسان حضور ذات اقدس الهى را مراعات كند .
اما اگر خواب چنان بر تو چيره شد كه نتوانستى تاب بياورى ، معذور هستى ؛ در صورتى كه اين خواب خود عقوبتى نباشد كه خداوند متعال به علّت گناهى بر تو چيره كرده است ، تا از مقام خلوتت براند . در حديث آمده است كه خداوند عزّ و جلّ به كيفر گناهان ، بنده را خواب مىكند ، تا موفق به خدمت نشود . در اين باب روايت شده است كه مردى به امام صادق عليه السّلام گفت : به من سفارشى بفرمائيد . حضرت فرمود : به تو سفارش مىكنم از خدا پروا كنى و چون به رختخواب مىروى ، آنچه در روز از نيك و بد انجام داده و آنچه از پاك و ناپاك خوردهاى ، به يادآورى .
خواب
در هرصورت هنگامى كه قصد خواب دارى ، خواه از روى اختيار و اشتياق يا از فرط خوابآلودگى ، بدانكه خواب نسبت به بيدارى مرگ است . در خواب اعضا و جوارح از حالت عادى خارج شده ، دچار مرگى نسبى مىشود . قرآن كريم مىفرمايد :
وَ هُوَ الَّذِي يَتَوَفَّاكُمْ بِاللَّيْلِ وَ يَعْلَمُ ما جَرَحْتُمْ بِالنَّهارِ ثُمَّ يَبْعَثُكُمْ فِيهِ .
« 1 »
مىبينى كه قران شريف خواب را به منزلهء مرگ و بيدارى را به منزله حيات و برانگيخته شدن قرار داده است و تو خود مىدانى كه انسان در خواب كر و لال است و تمام قوايش تعطيل و تمام اعضايش سست و بىخاصيت مىشود . عقلش را از
هامش
( 1 ) . سورهء انعام آيهء 60 و خداست كه شب جان شما را تحويل مىگيرد و مىداند در روز چه كردهايد و پس از آن ، شما را برمىانگيزد و دوباره زنده مىكند .