از سجده فارغ شد و نشست ، صف ايستاده ، به سجده مىروند و همگى با هم سلام مىدهند .
نوع سوّم : ذات الرقاع
سوّمين نماز « صلاة ذات الرقاع » « 1 » است و شرايط آن اين است كه دشمن بر سمت خلاف قبله باشد و يا در طرف قبله باشد ، منتهى بين دشمن و مسلمانان حائلى باشد كه اگر هجوم بياورند ، مشاهده نمىشوند و دشمن به حدّى نيرومند باشد كه هجومشان ترسناك باشد و تعداد مسلمين به اندازهاى باشد كه اگر به دو گروه متفرّق شوند ، هر گروه بتواند در مقابل دشمن مقاومت كند و جمعشان پراكنده نشود .
و شرط ديگر اينكه موقعيّت جنگ آنچنان نباشد كه مسلمانان مجبور شوند به بيشتر از دو دسته تقسيم شوند ، ( با شروط مذكور ) امام دستهء شمارهء 1 را به مكانى مىبرد كه از تيررس دشمن دور باشد . ركعت اوّل را با آنان مىخواند و هرگاه براى ركعت دوّم قيام كرد ، دستهء شمارهء 1 ركعت دوّم را به عنوان واجب و فرادى تمام مىكنند و دستهء شمارهء 2 نگهبانى دهند . دستهء شمارهء 1 به جاى دستهء شمارهء 2 ، مىآيند تا نگهبانى كنند ، و دستهء شمارهء 2 مىآيند پشت سر امام ( در حالى كه امام مشغول قرائت ركعت دوّم است و قرائت را بايد طول بدهد و منتظر باشد ) و در ركعت دوّم به امام ، إقتدا مىكنند و خود را به امام مىرسانند ( امام تشهّد را طولانى مىنمايد ) . سرانجام سلام نماز را با هم انجام مىدهند . در نماز مغرب ركعت اوّل را با دستهء اول و دو ركعت دوّم و سوّم را با دسته دوّم و يا برعكس انجام مىدهند . آيهء كريمه گوياى « نماز عسفان » نبوده و هيچ كس آن را بر نماز عسفان حمل نكرده است و بلكه آيهء مباركه يا بر « صلاة بطن النخل » حمل مىشود كه گفتهء حسن بصرى است و يا بر « صلاة ذات الرقاع » كه در آن ، دو قول وجود دارد : قول اوّل : گفتهء علماى شيعه و شافعيّه است كه طائفهء اول بعد از فارغ شدن از سجده ، ركعت ديگرى را مىخواند . ( همان طورى كه بيان گرديد ) .
قول دوّم : اين است كه طائفهء دوّم مىآيند و امام ركعت دوّم را با آنها انجام مىدهد و امام به تنهايى سلام مىدهد و طائفهء سوّم به سوى جبهه برمىگردند و
هامش
( 1 ) . « رقاع » نام درختى است در محل جنگ .