لباسهاى خود را كنار انداخته ، و با اصلاح نكردن سر و صورت زيبايى خلقت خود را زشت نمايند .
به جهت ابتلايى بزرگ و امتحانى سخت ، و آزمايشى روشن ، و تطهيرى به نهايت ، كه آن را موجب رحمت ، و رسيدن به بهشت قرار داد .
و اگر خداى پاك مىخواست خانهء با حرمت خود و مراكز مناسك حج را در ميان باغها و نهرها ، و زمينهاى نرم و هموار و پر درخت ، و ميوههاى در دسترس ، و ساختمانهاى به هم پيوسته ، و آباديهاى متّصل به هم ، ميان گندمزارى نيكو ، و باغهاى سرسبز و خرّم ، و كشتزارهاى وسيع ، و نواحى پر آب ، و زراعتهاى تازه و شاداب ، و جادّههاى آباد قرار دهد قرار مىداد ، آن وقت مقدار اجر و ثواب را به تناسب آزمايش سهل و آسان اندك ساخته بود .
و اگر بنيانى كه خانه بر آن استوار است ، و سنگهايى كه بيت حق از آن ساخته شده ، از زمرّد سبز ، و ياقوت قرمز ، و روشنى و درخشش خيره كننده بود ، بار دو دلى را از سينهها سبك مىكرد ، و كوشش ابليس را براى وسوسه در قلوب فرو مىگذاشت ، و تلاطم شك و ترديد را از مردم بر طرف مىنمود .
ولى خداوند بندگانش را به انواع سختىها امتحان مىكند ، و با كوششهاى گوناگون به عبادت وا مىدارد ، و به امور ناخوشايند مىآزمايد ، تا كبر را از دلهايشان بيرون كند ، و خوارى و تواضع را در جانشان بنشاند ، تا با اين گونه آزمايشها ابواب فضل و رحمتش را به رويشان بگشايد ، و اسباب عفو خود را به راحتى به آنان عنايت فرمايد .
فلسفهء عبادت
خدا را خدا را ، از عقوبت تجاوز در اين جهان ، و نتيجهء وخامت ستم در آن جهان ، و بدى عاقبت كبر ، كه بزرگترين دام شيطان ، و عظيمترين مكر اوست ، چنان كيدى كه با دلها چونان زهرهاى كشنده مىرزمد .
شيطان هرگز از كارش عاجز نمىگردد ، و راه هلاك كسى را خطا نمىكند ، نه دانشمند را به خاطر دانشش ، و نه تهيدست را به علّت لباس كهنهاش . خداوند بندگانش را از اين همه شرور با نماز و زكات ، و زحمت در روزه گرفتن در ماه رمضان حراست فرموده ، تا اندامشان را از گناه آرام سازد ، و ديدگانشان را خاشع نمايد ، و جانشان را خوار و فروتن گرداند ، و دلهايشان را از برترىجويى فرود آورد ، و كبر و خودپسندى را از آنان بزدايد ،