اعاده ( 1 ) است اگر اختيارى مشعر را عمدا ترك نكرده باشد ( 2 ) ، و الَّا حج او باطل است .
نهم - آن كه درك كند اضطرارى عرفه را فقط ، در اين صورت حج او باطل است ( 3 ) .
دهم - آن كه درك كند اختيارى مشعر را ( 4 ) ، در اين صورت حج او صحيح است اگر وقوف عرفه را عمدا ترك نكرده باشد ، و الَّا حج او باطل است .
يازدهم - آن كه درك كند اضطرارى روز مشعر را فقط ، در اين صورت حج او باطل است ( 5 ) .
دوازدهم - آن كه درك كند اضطرارى ليلى مشعر را فقط ، در اين صورت اگر وقوف عرفات را عمدا ترك نكرده باشد و از صاحبان عذر باشد ظاهرا ( 6 ) حج او صحيح است و الَّا
شرح
( 1 ) - آية الله خوئى ، آية الله تبريزى : اظهر در اين صورت اين است كه حج او باطل و به عمره مفرده منقلب مىشود .
آية الله سيستانى : حج او باطل است و به عمرهء مفرده منقلب مىشود بجز يك صورت و آن اين كه هنگام عبور از عرفات به منى در مشعر در وقت اختيارى ( از شب تا طلوع آفتاب ) گذشته باشد و ذكر خدا گفته باشد كه در اين صورت حجّش صحيح است هر چند قصد وقوف نكرده باشد از روى جهل به مسأله .
آية الله گلپايگانى : اقوى و اشهر صحيح بودن حج است . ( آراء المراجع ، ص 346 ) .
آية الله بهجت : آن كه فقط وقوف اختيارى عرفات را درك نمايد كه اظهر در اين صورت صحت حج است مگر آن كه اختيارى مشعر را عمدا ترك كرده باشد . ( مناسك ، ص 134 ) .
آية الله مكارم : حج او صحيح است و احتياج به اعاده ندارد .
آية الله صافى : احتياط در آن ترك نشود به اين كه اعمال را به قصد ما فى الذمّه از عمره و حج به جا آورد و در سال بعد نيز در صورتى كه حج بر او مستقر بوده يا استطاعتش باقى باشد حج به جا آورد . ( مناسك فارسى ، ص 158 ) .
( 2 ) آية الله صانعى : و در مشعر در روز عيد توقّف و لو به قدر دو ركعت نماز يا دعاى مختصرى توقّف ننموده باشند .
( 3 ) آية الله سيستانى ، آية الله مكارم : و بايد عمره مفرده به جا آورد تا از احرام خارج شود .
( 4 ) آية الله فاضل : فقط .
( 5 ) آية الله بهجت : مورد تأمّل است هر دو اضطرارى مشعر كه اين صورت و صورت بعدى است ( مناسك شيخ ص 69 ) .
آيات عظام خوئى ، تبريزى ، صافى : آن كه فقط وقوف اضطرارى مزدلفه را درك كند ، كه در اين صورت بعيد نيست حجش صحيح باشد . ولى احتياط اين است باقى اعمال را به قصد فراغ ذمه از آن چه به او تعلق گرفته چه عمره مفرده و چه حج به جا آورده و در سال بعد حج را اعاده نمايد .
آية الله فاضل : اگر اختيارى عرفه را عمدا ترك نكرده باشد ظاهرا حج او صحيح است .
آية الله سيستانى : حج او باطل است و بدل به عمرهء مفرده مىشود .
( 6 ) آية الله سيستانى : بلكه هر چند از صاحبان عذر نباشد .