بقره آية 170 فرمود : " وإذا قيل لهم اتبعوا ما انزل الله قالوا بل نتبع ما ألفينا عليه آبائنا
أولو كان آباؤهم لا يعقلون شيئا ولا يهتدون " ترجمه : وچون به كافران گفته شد پيروى
نمائيد از شريعت وكتابي كه خدا فرستاده است پاسخ دهند كه ما پيرو كيش پدران
خود خواهيم بود آيا دستور خرد چنين است كه در صورتي كه پدران ايشان از خرد
بي بهره وهيچ گاه راه نيافته باشند باز پيروى آنان روا باشد ؟
ودر سوره انفال آية 21 فرمود : " ان شر الدواب عند الله الصم البكم الذين لا يعقلون "
ترجمه : همانا بدترين جانوران نزد خدا كساني هستند كه از شنيدن وگفتن حرف حق
كر ولالند وأصلا آيات خدا را تعقل نمىكنند . ودر آية 24 سوره 31 لقمان فرمود : "
ولئن سئلتهم من خلق السماوات والأرض ليقولن الله قل الحمد لله بل أكثرهم لا يعقلون " ( 1 ) .
ترجمه : اگر از كافران پرسش كنى آن كيست كه آسمانها وزمين را آفريده است همانا
پاسخ دهند خداست اى رسول بازگوى ستايش ، خداى راست ( كه كافران نيز معترفند )
آرى أكثر آنها بر اين حقيقت كه آفريننده جهان خداست اگر به زبان گويند بدل آگاه
نيستند .
اى " هشام " سپس اكثريت بيخرد را به آية 115 سوره انعام " وان تطع أكثر
من في الأرض يضلوك عن سبيل الله ان هم الا يظنون " مورد نكوهش قرار داد .
ترجمه : اگر پيروى كنى از اكثريت مردم زمين ، تو را از راه خدا گمراه خواهند
ساخت زيرا اكثريت جز از پى گمان نمىروند .
وفرمود : " أكثر الناس لا يعقلون " ( 2 ) ترجمه : بيشتر مردم تعقل نمىكنند .
ونيز در سوره مائده آية 102 فرمود : " وأكثرهم لا يعقلون " ترجمه : بيشتر
هامش
( 1 ) آية مباركه چنان كه نوشته شده در سوره لقمان است ودر قرآن هاى موجود بجاى جمله
لا يعقلون لا يعلمون است . " علامه مجلسي " احتمال مىدهد كه در قرائت أهل بيت لا يعقلون
بوده است .
( 2 ) گر چه متن خبر أكثر الناس لا يعقلون است لكن در قرآن چنين آية ديده نشد بلكه در
قرآن أكثر الناس لا يشعرون است ممكن است كه كلام خود امام باشد ومضمون بعضي از آيات
را به اين عبارت بيان فرموده باشد .