وَ أُولئِكَ هُمُ الْغافِلُونَ
: و اينان در غفلت به سر مىبرند . با اينكه آنها بطور كامل در غفلت نيستند و به خاطرات خود توجه دارند ، آنها را غافل معرفى مىكند ، علت اين است كه به سر انجام كار خود در آخرت ، توجه ندارند . برخى گويند : مقصود اين است كه آنها بمنزلهء افراد غافل هستند و اين خود مذمت و نكوهشى است براى آنها .
لا جَرَمَ أَنَّهُمْ فِي الْآخِرَةِ هُمُ الْخاسِرُونَ
: اين جمله ، زيانكارى آنها را با تأكيد بيان مىدارد ، زيرا آنها بواسطهء محروميت از بهشت و نعمتهاى آن و بواسطهء گرفتارى در عذاب جهنم ، براستى زيانى بزرگ تحمل مىكنند .
ثُمَّ إِنَّ رَبَّكَ لِلَّذِينَ هاجَرُوا مِنْ بَعْدِ ما فُتِنُوا ثُمَّ جاهَدُوا وَ صَبَرُوا إِنَّ رَبَّكَ مِنْ بَعْدِها لَغَفُورٌ رَحِيمٌ
: آنان كه در راه خدا عذاب ديدند و براى رهايى از شر مشركين سخن كفر بر زبان آوردند ، سپس مهاجرت كردند و با شكيبايى در خدمت پيامبر ، به جهاد پرداختند ، خداوند نسبت به آنها آمرزگار و رحيم است .
نظم آيات :
آيهء اخير مربوط است به
إِلَّا مَنْ أُكْرِهَ وَ قَلْبُهُ مُطْمَئِنٌّ بِالْإِيمانِ
خداوند بيان مىكند كه پس از اظهار كفر و رهايى از دست كفار و مهاجرت و جهاد ، آنها را از آمرزش و رحمت خود برخوردار مىسازد . اين نظر از ابو مسلم است .
برخى گويند : نظر به اينكه در آيهء پيش دربارهء زيانكاران سخن گفته بود ، اكنون دربارهء مهاجرين مجاهد كه تجارتشان سودمند است ، سخن مىگويد .