تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ١٤ — صفحة 62

مساهمون:

ص٦٢

اعراب :

يَوْمَ تَأْتِي : نصب « يوم » يا بخاطر اين است كه لَغَفُورٌ رَحِيمٌ در آن عمل كرده يا به تقدير « اذكر » است .

مقصود :

يَوْمَ تَأْتِي كُلُّ نَفْسٍ تُجادِلُ عَنْ نَفْسِها : چون روز قيامت فرا رسد ، همهء افراد براى دفاع از خويش با فرشتگان به جدال و بحث پرداخته ، دلائلى مىآورند كه قابل قبول نيست . مىگويند : به خدا سوگند ، ما مشرك نبوده‌ايم . پيروان آنها هم مىگويند : پروردگارا ، اينان ما را گمراه كردند . پس عذاب آنها را زياد كن . وَ تُوَفَّى كُلُّ نَفْسٍ ما عَمِلَتْ وَ هُمْ لا يُظْلَمُونَ : هر كس جزاى نيك و بد خود را مىگيرد و ستمى به كسى نميشود . وَ ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا : خداوند مثلى مىزند . قَرْيَةً كانَتْ آمِنَةً مُطْمَئِنَّةً : دربارهء قريه‌اى كه مردم آن در امنيت كامل به سر - مىبردند و با اطمينان خاطر زندگى مىكردند و نيازى به تغيير مكان و نقل و انتقال نداشتند ، زيرا ترسى نداشتند و از لحاظ زندگى در تنگى نبودند . يَأْتِيها رِزْقُها رَغَداً مِنْ كُلِّ مَكانٍ : روزى فراوان ، از جاها و بلاد ديگر ، براى آنها آورده مىشد . چنان كه مىفرمايد : يُجْبى إِلَيْهِ ثَمَراتُ كُلِّ شَيْءٍ ( قصص 57 : هر گونه ميوه‌اى در آنجا جمع مىشد ) فَكَفَرَتْ بِأَنْعُمِ اللَّهِ : مردم اين قريه ، به نعمت‌هاى خداوند كفر ورزيدند و شكر آنها را بجاى نياوردند . فَأَذاقَهَا اللَّهُ لِباسَ الْجُوعِ وَ الْخَوْفِ بِما كانُوا يَصْنَعُونَ : خداوند آنها را گرفتار گرسنگى ترس و بيم كرد و اين بر اثر كردار زشتشان بود . در اينجا اثر ترس و گرسنگى را لباس ناميده است ، زيرا اثر گرسنگى و لاغرى مانند لباس ، بر بدن انسان ظاهر مىشود . برخى گويند : همانطورى كه لباس بدن را فرا مىگيرد ، آنها را گرسنگى و ترس فرا گرفت .