بيان آيه 55 - 56
قرائت
خفية : ابو بكر از عاصم بكسر خاء خوانده است و ديگران بضم خاء . هر دو قرائت مطابق لغت عرب است .
لغت
تضرع : اظهار خوارى خفية : پنهانى خوف و طمع : ترس و اميد
اعراب
تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً
: دو مصدرى كه جانشين حال شدهاند . مثل
« خَوْفاً وَ طَمَعاً »
قريب : فراء گويد : اين كلمه را مذكر آورده ، تا ميان « قريب » كه از قرابة است و « قريب » كه از قرب است فرق باشد : لكن وجه صحيح آن ، اين است كه « رحمة » و « عفو » و « غفران » يك معنى دارند و بنا بر اين تانيث « رحمة » غير حقيقى است .
مقصود
پس از ذكر دلائل توحيد ، دستور مىدهد كه از روى خشوع بدرگاهش نيايش كنند . مىفرمايد :
ادْعُوا رَبَّكُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً
: حسن گويد : يعنى پروردگارتان را از روى خشوع و در نهان بخوانيد . وى گويد : ميان دعاى آشكار و دعاى پنهان هفتاد درجه فاصله است . سپس گويد : اگر انسان قرآن را جمع كند و همسايهاش نفهمد و دانش سرشارى بيندوزد و مردم نفهمند و اگر انسان نمازهاى بسيارى بخواند و مردمى كه در خانهء او