تخطي إلى المحتوى الرئيسي

انديشه هاى كلامى شيخ مفيد ( فارسى ) — صفحة 471

مساهمون:

ص٤٧١
مىگويد كه آنان از آلودگى و ارتكاب گناهان بزرگ و كوچك محفوظ و معصومند « 1 » . شرح مفيد بر نوشتهء ابن بابويه مخالفتى با آن نشان نمىدهد ، ولى در اين باره تأكيد مىكند كه معصوم و محفوظ بودن از گناه مايهء سلب آزادى كسى كه تحت حمايت قرار گرفته است نمىشود . وى در پناه و در حمايت بودن از گناه را با منع و جلوگيرى از گناه متمايز مىشمارد « 2 » . عصمت همچنين مستلزم كمال عقل و نبودن نقص در معرفت است . ابن بابويه مىگويد كه پيغمبر و امامان اين صفت را از آغاز پرداختن به مأموريتى كه پيدا مىكنند با خود دارند « 3 » ، و مفيد بر آن مىافزايد كه ممكن است اين موهبت از زمانى پيش از مكلف شدن به دعوت در آنان وجود داشته باشد ، ولى نمىگويد كه قطعا چنين است « 4 » . ميان ابن بابويه و مفيد دربارهء اينكه آيا محفوظ ماندن از گناه و عصمت شامل مصونيّت از سهو نيز مىشود اختلاف است . مبدأ اين اختلاف حديثى است كه ابن بابويه آن را از يكى از اصحاب پيغمبر ( ص ) به نام ذو اليدين نقل كرده است . بنابراين گزارش هنگام نماز بامدادى پيغمبر در خواب ماند و نمازش قضا شد . در طلوع آفتاب كه از خواب برخاست و به نماز پرداخت سهو كرد و به اشتباه دو ركعت سلام داد « 5 » . ابن بابويه اشاره كرده است كه بعضى اين حديث را مردود دانسته‌اند . به گفتهء غلاة منكر سهو پيغمبرند و دليلشان اين است كه اگر ممكن باشد كه پيغمبر ( ص ) در اين
هامش
( 1 ) - همان كتاب ، ص 99 ، ف 100 - 99 . ( 2 ) - تصحيح ص 61 - 60 ؛ رجوع كنيد به اوائل ، ص 111 ؛ ص 110 پيش از اين را ببينيد . ( 3 ) - « رساله ، ص 99 ، ف 100 . ( 4 ) - تصحيح ، ص 62 . ( 5 ) - ابن بابويه ، من لا يحضره الفقيه ( چاپ سنگى ايران ، 1324 هجرى قمرى ) ص 74 . دربارهء ذو اليدين رجوع كنيد به ابن سعد ، كتاب الطبقات الكبير ، چاپ زاخائو و ديگران ( ليدن : بريل ، 1904 ) ،IIIبخش 1 ، 118 .