گرچه اكنون محققان غربى اذعان دارند كه احاديث ائمّه [ عليهم السّلام ] « مهمترين منبع فقه شيعه را تشكيل مىدهند » ، اما بايد براى مطالعهء احاديث شيعهء دوازده امامى ، حوزهاى شكل بگيرد كه به اندازهء حوزهاى كه براى مطالعهء اسلام اهل تسنّن پديد آمده ، رايج و مرسوم باشد . همانگونه كه در بالا بيان شد ، به نظر مىرسد حوزهء دوم - بجز چند مورد - با مسئلهء اعتبار احاديث نبوى با دو فرض درگير خواهد بود : اولا ، گردآورى احاديث نبوى يك مرحلهء غيرتاريخى اجتنابناپذير در تحوّل جريان فقاهت در اسلام بوده ؛ و ثانيا ، روند گردآورى احاديث در جهت محدود كردن توسّل به عقل انسان در روند فقاهت بوده است .
معدود نويسندگان حوزهء مطالعات شيعهء دوازده امامى - عمدتا « سنّتگرايان » در اين حوزه - كه از احاديث استفاده كردهاند ، اگر تا به حال ذهنشان به همين نحو به مسائل مربوط به اعتبار [ احاديث ] مشغول نبوده ، يا بهطور گذرا به احاديث اشاره كردهاند و يا غالبا تمام احاديث را عرضه داشتهاند ؛ احاديثى كه از مجموعههاى گوناگون ، در عصرها و شرايط متفاوت ، توسط نمايندگان مختلف اين جامعه در تلاش براى ارائهء تصويرى جامع از برداشت شيعهء دوازده امامى از نكتهء خاصى از عقايد ، انتخاب شدهاند . اين مطالعات درك ما را از ابعاد اعتقادات و اعمال شيعهء دوازده امامى به مقدار زيادى افزايش داده و در نتيجه ، در اين حوزه شاهد گسترش دامنه و عمق هرچه بيشتر اين مكتب هستيم . با وجود اين ، رويكردى تاريخى به احاديث شيعهء دوازده امامى ، كه از بحثهاى بىپايان مربوط به اعتبار [ احاديث ] دور باشد - آنچه از آغاز پژوهشهاى غربى دربارهء احاديث اهل تسنّن ، مشخصهء اين پژوهشها بوده است - مفيد به نظر مىرسد ، بخصوص اگر بر مجموعههاى روايى متعدد ، تفاوتهاى بين آنها و به ويژه شرايط گوناگونى كه هر يك از آن مجموعهها در آن شرايط گردآورى شده است ، متمركز شود .
دوره شكل گيرى تشيع دوازده امامى (فارسى) — صفحة 73
مساهمون: آندرو جي . نيومن
ص٧٣