روايت ، امام موسى [ كاظم عليه السّلام ] نامهاى از زندان نوشتند و در آن به اين شيوه اشاره كردند . ( ج 8 ، ص 125 ، ح 95 )
صفّار 41 روايت در ضمن سه باب گردآورى كرده كه در آنها از ائمّه [ عليهم السّلام ] به عنوان « محدّث » ( كسانى كه فرشتگان با آنها سخن مىگويند ) ياد شده ؛ يعنى ايشان با خود پيامبر [ صلّى اللّه عليه و إله ] در اصل وحى ، شريك بودهاند . 60 اين روايات دربارهء تفاوت بين « امام » به معناى دقيق كلمه و « رسول » و « نبى » است . 61 ( ص 319 - 324 ، 368 - 374 ) برخى از اين روايات بخصوص فرايند اين « سخن گفتن » [ ملائكه با ائمّه عليهم السّلام ] را چنين توصيف نمودهاند كه از طريق نفوذ [ در گوش ] و ورود [ در دل ] يا [ از طريقى ] كه مستلزم اين دو است ، واقع مىشود . ( ص 321 - 324 ، ح 1 ، 2 ، 4 ، 6 ، 7 ، 8 ، 12 و 13 ) 62
در مقابل ، كلينى فقط تعداد كمى از روايات مربوط به محدّث بودن ائمّه [ عليهم السّلام ] را آورده است . عنوان يكى از ابواب كافى ، كه به اين موضوع اختصاص يافته ، چنين است : « أنّ الائمّة [ عليهم السّلام ] محدّثون مفهّمون . » ( ص 270 - 271 ) اين باب فقط مشتمل بر پنج روايت است كه صفّار همهء آنها را در بصائر نقل كرده . ( ج 1 ، ص 270 ، ح 1 ؛ صفّار ، ص 320 - 321 ، ح 7 ؛ ص 270 ، ح 2 ؛ صفّار ، ص 319 - 320 ، ح 3 ؛ ص 271 ، ح 2 ؛ صفّار ، ص 319 ، ح 1 ؛ ص 271 ، ح 4 ؛ صفّار ، ص 323 ، ح 9 ؛ ص 271 ، ح 5 ؛ صفّار ، ص 321 ، ح 3 ) در جاى ديگرى در كتاب « الحجة » ، چهار روايت ديگر نيز ائمّه [ عليهم السّلام ] را « محدّثون » توصيف كرده و بين « ائمّه » به معناى دقيق كلمه و « رسل » و « انبياء » تفاوت قايل شدهاند . ( ص 176 - 177 ) همهء اين روايات در بابى مشتمل بر 20 روايت در بصائر ( ص 368 - 374 ) نقل شده بودند . ( ص 176 ، ح 1 ؛ صفّار ، ص 368 ، ح 2 ؛ ص 176 ، ح 2 ؛ صفّار ، ص 369 ، ح 4 ، ص 176 ، ح 3 ؛ صفّار ، ص 370 ، ح 9 ؛ ص 177 ، ح 4 ؛ صفّار ، ص 371 ، ح 11 ) كلينى همهء اين روايات را از طريق همان
دوره شكل گيرى تشيع دوازده امامى (فارسى) — صفحة 330
مساهمون: آندرو جي . نيومن
ص٣٣٠