خلاصه و نتيجه
بدينسان ، علم منحصرا به متون وحيانى ، كه بخصوص شامل كلمات ائمّه [ عليهم السّلام ] مىشوند ، بستگى دارد . با ملاحظهء اين احاديث در اوضاع و احوال غيبت ، بدون ترديد در ميان شيعيان ، حتى در زمان حضور ائمّه [ عليهم السّلام ] ، ساختارى وجود داشت كه اجازهء كار را به فقيه مىداد ؛ اما منابع مورد استفادهء فقيه فقط بايد منابع وحيانى مىبود . اما چنانچه مؤمن - كه بىترديد در فرايند فقاهت مسئوليت زيادى به او واگذار شده - در چگونگى مشى خود بر مبناى آن علم مردّد باشد ، بهترين توصيه به او اين است كه منتظر بماند تا مستقيما از امام [ عليه السّلام ] سؤال كند . روايت عمر قطعا به بازگشت قريب الوقوع امام [ عليه السّلام ] اشاره دارد .