دست داده است .
در كتاب « معجم ما استعجم » در سه صفحه اماكن و منازل بين مكه و مدينه را ضبط كرده و از فواصل و ابعاد بين آنها سخن گفته است . آنچه بكرى در اين فصل آورده تقريبا با آنچه در كتاب « المناسك » آمده ، تطبيق مىكند و اين دليل اين است كه بكرى بر كتاب المناسك اعتماد داشته و آن را خلاصه كرده است .
چون معلوماتى را كه در اين منابع آمده ، با هم مقايسه كنيم ، از تشابهى كه ميان آنهاست پى مىبريم كه قدامه و ابن رسته از كتاب ابن خردادبه استفاده كردهاند و اگر اختلافى مشاهده مىشود در اثر خطاى نساخ است . و اين اختلافات از اين قرار است :
ابن خردادبه / قدامه / ابن رسته
از جحفه تا قديد / 27 / 26 / 29
عسفان تا بطن مرّ / 33 / 16 / 24
بطن مرّ تا مكه / 16 / 16 / 18
در جدول زير ( كه چندان هم گويا نيست . م ) اختلاف ميان جغرافيانويسان در تعيين فواصل ميان منازل بدينگونه نموده شده است :
خردادبه / قدامه / ابن رسته / يعقوبى / مقدسى / بكرى / اسدى / مناسك / ابن فقيه
مدينه / مرحله
حليفه / 6 / 5 / 5
شجره / 6 / 6 / 6 / مرحله / 8 / 6 / 6
ملل / 12 / 12 / مرحله / 8 / 6 / 6 / 24
سياله / 19 / 19 / 31 / مرحله / 7 / 7 / 7
روحاء / مرحله / 11 / 11 / 11 / 24
رويثه / 34 / 34 / 34 / مرحله / 24 / 13 / 23 / 13
عرج / مرحله / مرحله / 12 / 42 / 10 / 24
36 / 36 / 36 / مرحله / مرحله / 17 / 10 / 31 / 24
ابواء / 19 / 19 / 19 / مرحله / مرحله / 19 / 7 + 7 / 19 / 19
جحفه / 27 / 27 / 27 / مرحله / مرحله / 23 / 23 / 23
قديه / 27 / 26 / 29 / مرحله / 24
عسفان / 24 / 24 / 24 / مرحله / مرحله / 23 / 23 / 23 / 23
بطن مرّ / 33 / 16 / 18 / مرحله / 19 / 23
مكه / 16 / 16 / 18 / مرحله / 13 / 13
الحجاز في صدر الإسلام ( حجاز در صدر اسلام ) ( فارسى ) — صفحة 182
مساهمون: صالح أحمد العلي
ص١٨٢