آنها خبر نداشت ملامت مىكرد . كسى كه او را نمىشناخت در نزدش مىنشست و شك نمىكرد كه او مىبيند زيرا هرگز كورى خود را اظهار نمىكرد . .
910 - قاسم بن قاسم بن عمر بن منصور [ 1 ]
ابو محمد واسطى . زادگاهش واسط بود . در ماه ذوالحجهء سال 505 ، در حلب ، در روز پنجشنبهء ماه ربيع الاول سال 616 وفات كرد . اديب فرزانه و لغوى فاضل . او راست تصانيفى نيكو . در واسط و بغداد نزد شيخ مصدّق بن شبيب نحو آموخت و لغت را از عميد الرؤسا و هبة الله بن ايوب فرا گرفت و قرآن را از ابو بكر باقلانى در واسط و نيز در همان شهر نزد شيخ على بن هيّاب جماجمى تحصيل علم كرد . شمار استادان او بسيار است از آن جمله ابو الفتح محمد بن احمد بن بختيار ماندائى و احمد بن حسين بن مبارك بن نغوبا : كه مقامات حريرى را نزد او خواند . پس در سال 589 از بغداد به حلب رفت و در آنجا به تدريس نحو و لغت و انواع علوم ادبى پرداخت و چند كتاب تصنيف كرد . و آنها و بنا بر آنچه در جمادىالآخرهء سال 616 املا كرد عبارتند از كتاب شرح اللّمع از ابن جنّى و كتاب شرح التصريف الملوكى نيز از ابن جنى و كتاب فعلت و افعلت ، مرتب شده برحسب حروف معجم و كتابى در لغت كه هنوز به پايان نرسيده و كتاب شرح المقامات ، برحسب حروف معجم به ترتيب العزيزى و شرح ديگرى بر مقامات به ترتيب مقامات و باز شرح ديگرى بر مقامات به ترتيبى ديگر . او را موشح است به شيوهء شعر شعراى مغرب و نيز قصيدهاى است در مدح وزير ، جمال الدين قاضى الاكرم ابو الحسن على بن يوسف بن ابراهيم الشيبانى القفطى در صعيد مصر . .
911 - قاسم بن محمد بن بشار انبارى [ 2 ]
ابو محمد . وى پدر ابو بكر محمد بن انبارى است . محدث و اخبارى و آگاه به زبان و ادب عرب . از سلمة بن عاصم و ابو عكرمه ضبّى علم آموخت . در سال 304 در غرة ماه ذوالحجه بدرود حيات گفت . ثابت بن سنان گويد : در ماه صفر سال 305 وفات يافت .
محمد بن اسحاق نديم گويد : از تصانيف اوست : كتاب خلق الانسان ، كتاب
هامش
[ 1 ] انباه الرواة 3 : 31 ، ابن الشعار 5 : 573 ، الوافى للصفدى ( خ ) ، الفوات 3 : 192 ، بغية الوعاة 2 : 260 .
[ 2 ] الفهرست : 49 ، اخبار اصفهان 2 : 163 ، انباه الرواة 3 : 30 ، الوافى للصفدى ( خ ) ، بغية الوعاة 2 : 263 .