866 - عمر بن حسين خطّاط [ 1 ]
وى غلام ابن خرنقا بود ، كاتبى با خطى خوش و مليح به روش على بن هلال بوّاب . خطش در ميان نويسندگان در آفاق مشهور بود . بنا بر قول صدقة بن حسين حيّار در يازدهم جمادى الآخر سال 558 در گذشت . در خانهء خود در درب الدّواب به خاك سپرده شد .
آلات كتابت ، آنچه او گردآورده بود ، پيش از او براى ديگرى ميسر نشده بود .
محمد بن برفطىّ كاتب براى من حكايت كرد و گفت : ابو اليمن زيد بن حسن كندى مرا گفت كه آلات كتابت او را نهصد دينار امامى بعد از او فروختند . از جمله دواتى بود از پازهر كه آن را يكى از فرزندان زعيم الدين بن جعفر صاحب المخزن به هفتصد دينار خريد و قلمتراشها و قلمها و پرگارها و امثال اينها به بهايى گزاف فروخته شد . .
867 - عمر بن شبّة بن عبيدة بن ريطه [ 2 ]
ابو زيد از بصره بود . از موالى بنى نمير . اسم شبّه زيد بود . مادرش در شعرى كه در كودكى براى او مىخواند او را شبّه ناميده بود .
شش روز باقى مانده از جمادىالآخرهء سال 262 ، در سن نودسالگى در سامراء درگذشت . ابو زيد راويهء اخبار بود و عالم به آثار و فقيه و اديب .
محمد بن اسحاق نديم ، تأليفات او را برشمرده و گفته است كه از آثار اوست : كتاب الكوفه ، كتاب البصرة ، كتاب امراء المدينة ، كتاب امراء مكه ، كتاب السلطان ، كتاب مقتل عثمان رضى الله عنه . كتاب الكتّاب ، كتاب الشعر و الشعراء ، كتاب الاغانى ، كتاب التاريخ ، كتاب اخبار المنصور ، كتاب اخبار محمد و ابراهيم ابنى عبد الله بن حسن بن حسن ، كتاب اشعار الشّراة ، كتاب النسب ، كتاب اخبار بنى نمير ، كتاب ما يستعجم الناس فيه من القرآن ، كتاب الاستعانة بالشّعر و ما جاء فى اللغات ، كتاب الاستعظام ، كتاب النحو و من كان يلحن من النحويين ، كتاب طبقات الشعراء .
هامش
[ 1 ] الوافى 22 : 455 .
[ 2 ] نور القبس : 231 ، الفهرست : 125 ، تاريخ بغداد 11 : 208 ، المنتظم 5 : 41 ، المعجم المشتمل : 201 ، ابن خلكان 3 : 440 ، تهذيب الاسماء و اللغات 2 : 16 ، تذكرة الحفاظ : 516 ، عبر الذهبى 2 : 25 ، سير الذهبى 12 : 369 ، غاية النهاية 1 : 592 ، الوافى 22 : 488 ، تهذيب التهذيب 7 : 460 ، بغية الوعاة 2 : 218 ، الشذرات 2 : 146 .