درهم خريد . او نفسى فزون خواه و همتى عالى داشت . علاقه به دنيا در هركس به قدر همت راغبان است و ميل بدان در حد منزلت طالبان . .
864 - عمر بن ثابت [ 1 ]
ابو القاسم ثمانينى نحوى نابينا . امامى فاضل و اديبى كامل بود . از ابو الفتح بن جنّى علم آموخت . خواص مردم آن زمان نزد ابو القاسم عبد الواحد بن برهان اسدى قرآن مىآموختند و عموم آنها در نزد ثمانينى . ثمانينى در سال 442 در عصر خلافت القائم بامر الله وفات كرد . او منسوب بود به سوق الثمانين ، كه شهركى است در جزيرهء ابن عمر ، در سرزمين موصل ، از ناحيهء قردى . گويند كه آن اولين شهرى است كه بعد از طوفان ساخته شده زيرا نجات يافتگان از طوفان هشتاد تن بودند كه از سفينه در آنجا بيرون آمدند .
از آثار اوست : كتاب شرح اللّمع ، كتاب المفيد فى النحو ، كتاب شرح التصريف الملوكىّ .
در كتابى خواندم كه ثمانين اولين قريهاى است كه بعد از طوفان بنا شده و آن را از آن روى ثمانين ( هشتاد ) ناميدهاند كه هشتاد تن از كشتى نوح بيرون آمدند و آنجا را بنا كردند . چون از كشتى بيرون آمدند در قردى و بازبدى ، در سرزمين موصل ، فرود آمدند و آنجا را ثمانين ناميدند . سپس بيمارى در آنان افتاد و همه مردند جز نوح و سام و حام و يافث فرزندان او و زنان ايشان ، كه جهان از ايشان آبادان گرديد چنان كه ذات احديت عزّ و جل گويد : و جعلنا ذرّيّته هم الباقين . . . ( الصّافات : 77 ) .
865 - عمر بن جعفر بن محمد زعفرانى [ 2 ]
ابو القاسم ، ملقب به دومى ، از اعيان اهل ادب و آگاهان از علم شعر و قوافى و عروض و جز آن . محمد بن اسحاق نديم از او ياد كرده و معاصر او بوده است . او راست : كتاب العروض ، در پنج مجلد ضخيم . آن را به خط او ديدم . وقف بر جامع حلب بود و نيز كتاب القوافى و كتاب اللّغات . از اين دو كتاب ابن نديم ياد كرده است .
هامش
[ 1 ] نزهة الالباء : 256 ، المنتظم 8 : 46 ، معجم البلدان ( ثمانين ) ، ابن خلكان 3 : 443 ، عبر الذهبى 3 : 200 ، الوافى 22 : 443 ، نكت الهميان : 220 ، مرآة الجنان 3 : 61 ، البداية و النهاية 12 : 62 ، البلغه : 171 ، بغية الوعاة 2 : 217 ، الشذرات 3 : 269 ، اشارة التعيين 238 .
[ 2 ] الفهرست 92 ، الوافى ، 22 : 445 ، بغية الوعاة : 217 .